Chuyển tới nội dung
Home » Lập Trình C Cơ Bản | Phương Pháp Học Lập Trình C

Lập Trình C Cơ Bản | Phương Pháp Học Lập Trình C

Tự học các kiến thức cơ bản của lập trình C chỉ trong 1 giờ | Vũ Nguyễn Coder

Lộ trình tự học ngôn ngữ lập trình C chi tiết nhất

Nếu bạn muốn tự học ngôn ngữ C hiệu quả và dễ dàng nhất, bạn hãy tham khảo ngay lộ trình học tập những kiến thức cơ bản như sau:

  • Cài đặt ngôn ngữ lập trình C với VS Code
  • Chương trình C và cách biên dịch
  • Học cú pháp và các kiểu dữ liệu lập trình C
  • Khai báo và sử dụng các biến cục bộ và toàn cục
  • Tìm hiểu từ khóa trong lập trình C
  • Hằng số và khai báo hằng số , cách dùng toán điện tử
  • Điều khiển các luồng và vòng lặp trong lập trình C
  • Hàm cách sử dụng hàm
  • Mảng cách sử dụng mảng
  • Con trỏ cách sử dụng con trỏ
  • Cấu trúc dữ liệu Struct, union, enum trong C, ép kiểu dữ liệu
  • Phân biệt truyền tham chiếu và truyền tham trị
  • Cấp phát động và tĩnh bộ nhớ
  • Các hàm xử lý chuỗi

Bạn hãy tìm hiểu kỹ càng lý thuyết và thực hành thường xuyên để nắm vững kiến thức liên quan đến ngôn ngữ lập trình C.

Việc tự học lập trình C không phải là điều dễ dàng, chính vì thế bạn cần tự học xây dựng lộ trình và phương pháp học tập phù hợp để mang lại hiệu quả tốt nhất. Bạn cũng có thể đăng ký khóa học ngôn ngữ lập trình tại FUNiX để được cung cấp lộ trình và mục tiêu học tập cụ thể. Được các chuyên gia, lập trình viên chia sẻ kinh nghiệm học tập và làm việc hữu ích sau này. Liên hệ với FUNiX ngay để biết thông tin chi tiết bạn nhé.

>>Xem thêm chuỗi bài viết liên quan:

Phụ huynh cho con học lập trình FUNiX để gia tăng trải nghiệm

Bắt đầu từ đâu để trở thành một kỹ sư lập trình web chuyên nghiệp

Học lập trình viên cấp độ fresher ở FUNiX có đủ để người trái ngành đi làm?

Bí quyết học online theo nghề lập trình ở Nhật

Dương Thị Ly A.

Download giáo trình lập trình C pdf cho người mới bắt đầu

Khi bắt tay với việc học lập trình, bạn không thể tránh khỏi sự mông lung, khó khăn khi tìm tài liệu. Là một người mới bắt đầu, việc tìm hiểu kiến thức về nó từ những thứ chi tiết và cơ bản nhất.

Hiện nay tìm tài liệu online không khó. Nhưng tìm tài liệu phù hợp lại không đơn giản. Tránh lãng phí thời gian của các bạn, CodeGym đã tổng hợp lại giáo trình lập trình C pdf một cách căn bản nhất bạn đọc có thể tham khảo.

Giáo trình cung cấp cho các bạn lập trình viên mới bước chân vào tìm hiểu hay các học sinh – sinh viên có đam mê với công nghệ thông tin các kiến thức cơ bản nhất. Không những thế, các bạn sẽ có kỹ năng thực hành cơ bản về ngôn ngữ lập trình C.

Khi bắt đầu tìm hiểu và nghiên cứu, bạn có thể gặp những khó khăn trở ngại nhất định. Bạn cần kiên trì thực hành và nghiên cứu vận dụng thường xuyên. Đừng nản lòng, chắc chắn bạn sẽ nhanh chóng tạo ra những thành quả xứng đáng.

Trọn bộ giáo trình lập trình C pdf cho người mới bắt đầu bạn có thể tham khảo và download:

Tự học các kiến thức cơ bản của lập trình C chỉ trong 1 giờ | Vũ Nguyễn Coder
Tự học các kiến thức cơ bản của lập trình C chỉ trong 1 giờ | Vũ Nguyễn Coder

Tài liệu học ngôn ngữ C

Có rất nhiều tài liệu giúp bạn học ngôn ngữ C, tuy nhiên lựa chọn đúng tài liệu phù hợp với bản thân cũng như thật sự chất lượng thì không phải chuyện dễ. Dưới đây là một số tài liệu được 200Lab chọn lọc để giúp bạn nắm thật chắc ngôn ngữ C:

  1. Sách K&R C: “The C Programming Language” của Brian Kernighan và Dennis Ritchie (K&R C) là một trong những tài liệu cơ bản nhất cho ngôn ngữ C. Cuốn sách này giúp bạn nắm vững cú pháp cơ bản và cách sử dụng C một cách hiệu quả.
  2. Sách C Programming Absolute Beginner’s Guide: Cuốn sách này của Perry và Miller cung cấp một cách tiếp cận dễ hiểu cho người mới học lập trình C. Nó bao gồm nhiều ví dụ thực tế và dự án để thực hành.
  3. Learn-C.org: Trang web này cung cấp một khóa học trực tuyến miễn phí về ngôn ngữ C. Nó bao gồm các bài giảng và bài tập để bạn thử nghiệm kiến thức.
  4. GeeksforGeeks C Programming: GeeksforGeeks cung cấp nhiều bài hướng dẫn, ví dụ và bài tập về lập trình C. Đây là nguồn tài liệu tốt để rèn luyện kỹ năng lập trình C.

12 bài tập C tham khảo

  • Dãy Fibonacci
  • Tìm số nguyên tố
  • Số Palindrome
  • Tính giai thừa
  • Số Armstrong
  • Nhân ma trận
  • Chuyển đổi thập phân thành nhị phân
  • Chuyển đổi số thành ký tự
  • Tam giác chữ cái
  • Tam giác số
  • Tam giác Fibonacci
  • Tính tổng ký số của số đã cho
Lập trình C - 01. Giới thiệu cơ bản về lập trình C | chạy chương trình C trên Dev C++
Lập trình C – 01. Giới thiệu cơ bản về lập trình C | chạy chương trình C trên Dev C++

Kết

Một khi làm chủ được ngôn ngữ C, các bạn có thể bắt đầu học thêm các dòng chip như STM32, ESP32, 8051,…. và trở thành một lập trình viên nhúng đích thực. Hoặc cũng có thể học lên C++, C#, JAVA để sau này làm lập trình game, software hay App.Mọi con đường đều cho bạn chon, hãy cố gắng học hỏi vì tương lai nhé.

Đừng quên gia nhập Hội Anh Em Nghiện Lập trình để giao lưu và học hỏi.

Để bắt đầu học lập trình thì C là một ngôn ngữ thường được lựa chọn cho việc dạy và học nhờ tính phổ biến, nhỏ gọn và linh hoạt của nó. C cũng được cộng đồng lập trình viên ví như “ngôn ngữ mẹ” cần được học trước khi tiếp cận các ngôn ngữ khác như C++, C#, Java,… Bài viết hôm nay chúng ta cùng nhau tìm hiểu lộ trình học lập trình C cho người mới bắt đầu để giúp các bạn có cái nhìn và định hướng tốt hơn cho bản thân khi dấn thân vào con đường lập trình này nhé.

Cách học ngôn ngữ C hiệu quả

Ngôn ngữ C tính đến thời điểm hiện tại mặc dù đã cũ nhưng vẫn được sử dụng để giảng dạy ở rất nhiều trường Đại học, đặc biệt là ở Việt Nam. Chính vì thế nếu bạn đang là sinh viên, bạn cần nắm thật chắc ngôn ngữ này, vì nó sẽ giúp bạn rất nhiều ở chặng đường phía trước.

Dưới đây là các bước thực hiện để học ngôn ngữ C một cách hiệu quả được đúc rút từ kinh nghiệm cá nhân:

Bước 1: Tìm hiểu qua các khái niệm cơ bản

Bước đầu tiên là các bạn cần đọc qua các khái niệm cơ bản trong C, hiểu được chúng dùng để làm gì sau đó nhớ cú pháp của chúng, ở bước này quan trọng nhất là cần nắm được cách sử dụng chúng.

Bước 2: Tiến hành làm bài tập

Hãy bắt đầu với những bài tập theo từng chủ đề trước, từ dễ đến khó. Các bạn có thể tìm trên Google 500 bài code thiếu nhi hoặc làm các bài tập mà thầy cô giao trên trường. Ở bước này điều quan trọng nhất là cố gắng tìm ra lời giải đúng của mỗi bài, từ cách làm đấy đem đi làm những bài tương tự nhưng ở mức độ khó hơn một chút.

Bước 3: Quay lại tìm hiểu về khái niệm cơ bản

Trong lúc làm bài tập chắc chắn sẽ có lúc bạn bị quên một số khái niệm, đừng ngần ngại mà hãy quay lại để đọc lại chúng. Lúc này bạn sẽ được thấy những khái niệm này hoạt động như thế nào trong thực tế sử dụng, giúp bạn nhớ nó lâu hơn.

Bước 4: Luyện tập, luyện tập, và luyện tập

Đến bước này thì việc còn lại của bạn chỉ là lặp đi lặp lại 3 bước trên, hãy cố gắng làm thật nhiều bài tập, xử lý thật nhiều vấn đề khác nhau. Từ đấy sẽ giúp bạn nắm rõ các khái niệm và nâng cao được tư duy.

Bước 5: Không bỏ cuộc

Bước cuối cùng và cũng là bước quan trọng nhất đấy là không được bỏ cuộc. Hãy cố gắng để tìm ra lời giải bằng mọi giá dù nó có tốn của bạn rất nhiều thời gian. Khi tìm ra được lời giải bạn sẽ thấy thời gian bạn bỏ ra là xứng đáng.

Bản Full Tucker Carlson Phỏng Vấn Putin Lên Tới 1 Tỉ Lượt Xem  | Kiến Thức Chuyên Sâu
Bản Full Tucker Carlson Phỏng Vấn Putin Lên Tới 1 Tỉ Lượt Xem | Kiến Thức Chuyên Sâu

Lộ trình học lập trình C

Phương pháp học

Để học bất cứ ngôn ngữ lập trình nào thì bạn luôn cần nắm được kiến thức cơ bản (fundamental) về ngôn ngữ, kết hợp với việc thực hành song song; từ đó bạn sẽ có thể luyện tập những bài toán cụ thể, giải quyết những vấn đề thực tế có thể gặp phải trong quá trình làm việc. Một số phương pháp kết hợp mà bạn nên áp dụng:

  • Xem và luyện tập cùng sample code: hãy cố gắng đọc hiểu ví dụ, sample code và sau đó gõ lại để chạy thử. Việc gõ lại từng dòng sẽ giúp bạn ghi nhớ các keyword trong ngôn ngữ, cùng với đó là việc tư duy logic để giải quyết vấn đề mà bài toán đưa ra. Hạn chế sử dụng copy paste vì nó khiến bạn có thể không hiểu được cách mà đoạn code kia chạy và thực hiện.
  • Code các bài toán thực tế: có nhiều trang với các bài toán được đưa ra cụ thể mà bạn sẽ sử dụng ngôn ngữ C để giải quyết như CodeSignal. Bạn sẽ được cung cấp các testcase và phải viết code để pass test chúng, giải quyết bài toán đặt ra. Việc này sẽ giống với thực tế đi làm của chúng ta sau này hơn, vì thế cũng mang lại hiệu quả một cách tốt hơn cho việc học lập trình.
  • Sử dụng các tool lập trình hiệu quả: hãy lựa chọn một Editor phổ biến, kết hợp với các công cụ Debug hay style code,… nó sẽ giúp chúng ta thêm nhiều kỹ năng trong quá trình làm việc nhóm (teamwork) sau này.

Tham khảo việc làm lập trình C hấp dẫn trên TopDev!

Lộ trình học

Tương tự như các ngôn ngữ lập trình khác, lộ trình học của bạn nên bắt đầu từ việc đọc và tìm hiểu các cú pháp cơ bản trong C, từ kiểu dữ liệu, cách khai báo biến,… sau đó là về các câu lệnh điều kiện(if-else, switch), vòng lặp (for, while). Sau đó nâng cao hơn sẽ là những kiến thức liên quan đến bộ nhớ, cấp phát động, con trỏ,… Bạn có thể tuân theo một lộ trình cơ bản như dưới đây:

  • Thiết lập môi trường, các công cụ lập trình, quản lý source code
  • Khái niệm cơ bản trong C
  • Các kiểu dữ liệu
  • Cách khai báo biến
  • Các từ khóa static, extern, register, volatile
  • Cách khai báo hàm, gọi hàm, tham số truyền vào
  • Làm việc với cấu trúc
  • Câu lệnh điều kiện
  • Câu lệnh vòng lặp
  • Xử lý cấu trúc dữ liệu
  • Dữ liệu dạng mảng
  • Dữ liệu dạng chuỗi
  • Tự xây dựng cấu trúc dữ liệu
  • Làm việc với bộ nhớ
  • Khái niệm con trỏ
  • Cấp phát bộ nhớ

Tài liệu học

C được sử dụng để dạy và học lập trình cơ bản trong hầu hết các trường đào tạo kỹ sư công nghệ thông tin, vì thế tài liệu tiếng Việt cũng rất đa dạng và phong phú. Ngoài ra có một số cuốn bằng tiếng Anh nổi tiếng được đánh giá cao mà bạn cũng nên tham khảo để tăng kiến thức về lập trình C như dưới đây:

  • C Programming Absolute Beginner’s Guide
  • C Programming Language
  • C: The Complete Reference
  • Low-Level Programming: C, Assembly, and Program Execution
  • C in a Nutshell: The Definitive Reference 2nd Edition

Cách học lập trình C/C++

“Không đi quá nhanh, hãy nắm đúng nó trước khi nó di chuyển”(Don’t go too fast, get it right before move on)Trước tiên chúng ta cần tạo cho mình một nền tảng tốt bằng cách thường xuyên luyện tập thực hành cái bài tập lập trình C. Trong quá trình luyện tập như vậy bạn sẽ thấy được những vấn đề cơ bản mà các lập trình viên thường mắc phải. Và tạo cho mình một thoái quen tốt để giải quyết vấn đề, chậm mà chắc các bạn à.

Xem code sample

Hãy chạy thử nó

Chạy thử ở đây không phải là copy rồi paste vào rồi nhấn F5. Bạn nên tự mình gõ từng đoạn code đó vào chương trình biên dịch, vì khi đó bạn thực sự buộc mình phải đi qua tất cả các dòng code, việc gõ code sẽ giúp bạn chú ý đến các chi tiết cú pháp của ngôn ngữ – những sự thiếu sót buồn cười như thiếu đấu chấm phẩy ở cuối mỗi câu lệnh có thể làm bạn hết sức đau đầu. Nhưng đó là những gì bạn cần phải vấp ngã, rồi bạn sẽ có kinh nghiệm sau những lần đau đó.

Sau khi gõ code xong, hãy chạy thử nó, sau đó thử thêm thắt vào đoạn code mà mình muốn. Điều đó sẽ giúp bạn hiểu nhanh hơn mỗi câu lệnh có ý nghĩa như thế nào.

Hãy tự mình ngẫm nghĩ và code riêng cho mình 1 chương trình ngay

Bạn hãy tự nghĩ cho mình một thuật toán riêng, một chương trình nào đó. Tuy việc này rất khó và tốn nhiều thời gian, nhưng nó sẽ giúp bạn có được những kinh nghiệm thực sự hữu ích, khả năng tư duy lập trình ngày càng phát triển. Thay vì lên mạng tìm code về sửa.

Nếu ý tưởng làm một ứng dụng lớn, phải viết một lượng lớn code. Khi đó bạn hãy chia nhỏ project thành nhiều tính năng, tự thiết kế cấu trúc và code của chức năng đó, rồi xong xuôi bạn map các tính năng lại cho hoàn chỉnh. Sẽ thất bại nhiều đó, tin tôi đi, nhưng đừng nản, khi bạn chạy ra được thành quả thì nó sẽ tiếp thêm động lực cho bạn.

4.Nhớ sử dụng rành rọt một công cụ Debug

Debug là một công cụ chỉ ra cho bạn chạy sai dòng nào đó hay lỗi nào đó. Nó cho bạn theo dõi giá trị của các biến và các thay đổi của chúng qua từng dòng code của chương trình. Công cụ debug giúp chúng ta hiểu chương trình của mình hơn, và là thứ chúng ta cần phải biết khi viết chương trình.

Khi bạn lần đầu tìm hiểu về debuger, có thể nó sẽ làm bạn mất khá nhiều thời gian khi bạn sửa lỗi chương trình của mình. Nhưng khi bạn nắm được các kiến thức về debug nó sẽ đem lại cho bạn một lợi ích lớn trong việc tiết kiệm thời gian khi sửa lỗi chương trình.

Toàn cảnh thế giới 16/2: Ukraine sẽ gặp mối nguy hiểm lớn khi Nga vừa có một thứ rất lợi hại
Toàn cảnh thế giới 16/2: Ukraine sẽ gặp mối nguy hiểm lớn khi Nga vừa có một thứ rất lợi hại

Tự học ngôn ngữ lập trình C có dễ học không ?

Khi mới bắt đầu học bất kỳ một điều gì, chúng ta đều sẽ gặp phải một số khó khăn và đối với ngôn ngữ lập trình C cũng vậy. Khi làm quen với C nhiều người cảm thấy rất hứng thú với những kiến thức học được những cũng sẽ cảm thấy rất khó hiểu với cấu trúc của ngôn ngữ. Chính vì thế, họ không biết nên bắt đầu học từ đâu và việc học ngôn ngữ C trở nên rất khó khăn.

Nếu bạn mới tiếp xúc và bắt đầu làm quen với các ngôn ngữ lập trình bạn hãy thực hành các bài tập liên quan, đừng nên chủ quan thấy dễ rồi không thực hiện, chỉ khi nào bạn viết chính xác các chương trình thì mới có thể chứng tỏ được là nó dễ. Hãy tự lên kế hoạch học tập theo từng thời gian cụ thể, cố gắng kiên trì để thấy việc học ngôn ngữ lập trình C trở nên dễ dàng hơn.

>>Xem thêm: Nên học ngôn ngữ lập trình C hay Java

Ngôn ngữ lập trình C là gì?

Ngôn ngữ lập trình C là một ngôn ngữ lập trình máy tính được phát triển bởi Dennis Ritchie vào những năm 1970 tại Bell Labs. C là một ngôn ngữ lập trình mạnh mẽ, có hiệu suất cao, và được sử dụng rộng rãi trong phát triển phần mềm hệ thống, phần mềm nhúng, ứng dụng máy tính cá nhân, và nhiều lĩnh vực công nghiệp khác.

C được chú trọng vào việc quản lý bộ nhớ và cung cấp nhiều tính năng gần gũi với cấu trúc máy tính, giúp lập trình viên có kiểm soát chi tiết hơn về cách dữ liệu và mã máy được xử lý. Nó cũng có một cú pháp đơn giản và mạnh mẽ, giúp trong việc phát triển phần mềm hiệu quả và dễ bảo trì.

Ngôn ngữ C đã tạo nền tảng cho nhiều ngôn ngữ lập trình khác, bao gồm C++, C#, và nhiều ngôn ngữ khác. Ngoài ra, nó cũng là ngôn ngữ phổ biến cho việc viết hệ điều hành và phần mềm nhúng do khả năng kiểm soát phần cứng của nó.

Kiến thức cơ bản nhất về Tiền bạc nhất định phải biết
Kiến thức cơ bản nhất về Tiền bạc nhất định phải biết

Tài liệu C tham khảo

Tất cả ví dụ trong loạt bài này được thực hiện trên Dev-C++, do đó nếu bạn có biên dịch và thực thi chương trình C trên IDE khác và có cho kết quả khác nhau ở một số ví dụ thì bạn cũng đừng lo lắng. Điều quan trọng là bạn hiểu cách nó làm việc như thế nào.

Loạt bài hướng dẫn học C cơ bản và nâng cao của chúng tôi dựa trên nguồn tài liệu của: Tutorialspoint.com

VietJack chúc các bạn học tốt!!!

Đã có app VietJack trên điện thoại, giải bài tập SGK, SBT Soạn văn, Văn mẫu, Thi online, Bài giảng….miễn phí. Tải ngay ứng dụng trên Android và iOS.

Các bạn có thể mua thêm khóa học JAVA CORE ONLINE VÀ ỨNG DỤNG cực hay, giúp các bạn vượt qua các dự án trên trường và đi thực tập Java. Khóa học có giá chỉ 300K, nhằm ưu đãi, tạo điều kiện cho sinh viên cho thể mua khóa học.

Nội dung khóa học gồm 16 chuơng và 100 video cực hay, học trực tiếp tại https://www.udemy.com/tu-tin-di-lam-voi-kien-thuc-ve-java-core-toan-tap/ Bạn nào có nhu cầu mua, inbox trực tiếp a Tuyền, cựu sinh viên Bách Khoa K53, fb: https://www.facebook.com/tuyen.vietjack

Follow facebook cá nhân Nguyễn Thanh Tuyền https://www.facebook.com/tuyen.vietjack để tiếp tục theo dõi các loạt bài mới nhất về Java,C,C++,Javascript,HTML,Python,Database,Mobile…. mới nhất của chúng tôi.

Các bài học lập trình C phổ biến khác tại VietJack:

Loạt bài hướng dẫn học lập trình C cơ bản và nâng cao của chúng tôi dựa trên nguồn tài liệu của: Tutorialspoint.com

Follow https://www.facebook.com/vietjackteam/ để tiếp tục theo dõi các loạt bài mới nhất về Java,C,C++,Javascript,HTML,Python,Database,Mobile…. mới nhất của chúng tôi.

Từ khóa tìm kiếm:lập trình c, học lập trình c,lap trinh c

Chuyên đề Lập trình C cơ bản dành cho người mới học lập trình xoay quanh những kiến thức lập trình C cơ bản được biên soạn chi tiết, giải thích rõ ràng và các bài thực hành kèm theo, nhằm giúp bạn có cách học lập trình C hiệu quả nhất.

Ngôn ngữ lập trình C là gì?

Được biết đến là một trong những ngôn ngữ phổ biến bậc nhất, hiệu quả và được ưa chuộng trong lập trình. Đến nay ngôn ngữ C vẫn giữ được phong độ của nó. C là một ngôn ngữ lập trình bậc trung tương đối nhỏ gọn vận hành cùng với phần cứng. Mã C có thể được dịch và thi hành trong các phần cứng. Chính vì thế đây là ngôn ngữ được đánh giá “có khả năng di chuyển”.

Không những thế, ngôn ngữ C còn được biết đến như là “ngôn ngữ mẹ”. Bởi lẽ C là cơ sở cho các ngôn ngữ khác như Java, trình biên dịch C,… đều được viết bằng ngôn ngữ này. Bởi vậy học ngôn ngữ c đang rất phổ biến.

Nếu biết sử dụng ngôn ngữ C, bạn hoàn toàn có khả năng tạo ra các chương trình mà bạn chưa hề nghĩ có khả năng làm được trước đó. Đến đây bạn cảm thấy thật tuyệt vời đúng không nào?

Chưa hết đâu nhé, quá trình phát triển của Microsoft Windows không thể bỏ qua ngôn ngữ C. Ngoài ra nó còn được sử dụng để phát triển một loạt các ứng dụng chơi game, đồ họa. Đây là cơ sở để phát triển những ngôn ngữ mới.

  1. Compact – Tính cô đọng: C chỉ có 32 từ khóa chuẩn và 40 toán tử chuẩn, nhưng hầu hết đều được biểu diễn bằng những chuỗi ký tự ngắn gọn.
  2. Structured – Tính cấu trúc: C có một tập hợp những chỉ thị của lập trình như cấu trúc lựa chọn, lặp… Từ đó các chương trình viết bằng C được tổ chức rõ ràng, dễ hiểu.
  3. Flexible – Tính linh động: C là một ngôn ngữ rất uyển chuyển và cú pháp, chấp nhận nhiều cách thể hiện, có thể thu gọn kích thước của các mã lệnh làm chương trình chạy nhanh hơn.
  4. Compatible – Tính tương thích: C có bộ tiền xử lý và một thư viện chuẩn vô cùng phong phú nên khi chuyển từ máy tính này sang máy tính khác các chương trình viết bằng C vẫn hoàn toàn tương thích.
  5. Compile – Biên dịch: C cho phép biên dịch nhiều tập tin chương trình riêng rẽ thành các tập tin đối tượng và liên kết các đối tượng đó lại với nhau thành một chương trình có thể thực thi được thống nhất.

Bởi tất cả những tính năng ưu việt của C, nên ngôn ngữ này đang được rất nhiều người lựa chọn theo học. Bạn cũng có thể bắt đầu tự học C cơ bản ngay bây giờ với bộ giáo trình mà CodeGym cung cấp dưới đây!

Nếu học Lập Trình lại từ đâu, mình sẽ học như thế nào?
Nếu học Lập Trình lại từ đâu, mình sẽ học như thế nào?

Phương pháp học lập trình C

Mỗi một ngôn ngữ lập trình cũng giống như một ngoại ngữ vây, điều đầu tiên các bạn cần phải hiểu cách hoạt động của nó như thế nào. Cú pháp và cách viết đúng của nó.

Đọc hiểu các lý thuyết và ví dụ.

Tập viết, hoàn thành các bài tập

Sửa bài tập và nghĩ ra các bài toán khác hoặc phương thức giải khác

Bạn hãy tự nghĩ cho mình một thuật toán riêng, một chương trình nào đó. Tuy việc này rất khó và tốn nhiều thời gian, nhưng nó sẽ giúp bạn có được những kinh nghiệm thực sự hữu ích, khả năng tư duy lập trình ngày càng phát triển. Thay vì lên mạng tìm code về sửa.

Nếu ý tưởng làm một ứng dụng lớn, phải viết một lượng lớn code. Khi đó bạn hãy chia nhỏ project thành nhiều tính năng, tự thiết kế cấu trúc và code của chức năng đó, rồi xong xuôi bạn map các tính năng lại cho hoàn chỉnh. Sẽ thất bại nhiều đó, tin tôi đi, nhưng đừng nản, khi bạn chạy ra được thành quả thì nó sẽ tiếp thêm động lực cho bạn.

Sử dụng công cụ Debug

Debug là một công cụ chỉ ra cho bạn chạy sai dòng nào đó hay lỗi nào đó. Nó cho bạn theo dõi giá trị của các biến và các thay đổi của chúng qua từng dòng code của chương trình. Công cụ debug giúp chúng ta hiểu chương trình của mình hơn, và là thứ chúng ta cần phải biết khi viết chương trình.

Thường thì Debug sẽ phải dùng khi chúng ta làm các bài tập phức tạp hoặc 1 dự án cụ thể. Lúc này debug là một công việc chắc chắn phải làm trong đời lập trình

viên.

Học C cơ bản và nâng cao

  • C là gì?
  • Hướng dẫn cài đặt C
  • Cấu trúc chương trình C
  • Cú pháp C cơ bản
  • Kiểu dữ liệu
  • Biến
  • Hằng số
  • Lớp lưu trữ
  • Toán tử
  • Điều khiển luồng
  • Vòng lặp
  • Hàm
  • Quy tắc phạm vi
  • Mảng
  • Con trỏ
  • Chuỗi
  • Cấu trúc
  • Union
  • Các trường Bit
  • Từ khóa typedef
  • Input & Output cơ bản
  • Nhập/Xuất File
  • Bộ tiền xử lý
  • Header File
  • Ép kiểu
  • Xử lý lỗi
  • Đệ quy
  • Tham số biến
  • Quản lý bộ nhớ
  • Tham số dòng lệnh
NATO và  ESTONIA bắt tay nhau đáp trả NGA|| Bàn Cờ Thế Sự
NATO và ESTONIA bắt tay nhau đáp trả NGA|| Bàn Cờ Thế Sự

Các khái niệm quan trọng trong ngôn ngữ C

5.1 Biến (Variable)

Biến trong ngôn ngữ lập trình C là một định danh được sử dụng để lưu trữ giá trị dữ liệu. Mỗi biến có một kiểu dữ liệu và một tên riêng biệt để xác định nó. Dưới đây là một số khái niệm quan trọng về biến trong C:

5.1.1 Khai báo biến (Variable Declaration)

Để tạo một biến trong C, bạn phải khai báo nó. Khai báo biến bao gồm kiểu dữ liệu và tên biến. Ví dụ:


int age; // Khai báo một biến kiểu int có tên là "age"

Vậy điều gì xảy ra ở dưới khi chúng ta khai báo một biến trong C?

  • Không gian bộ nhớ được cấp phát: Khi bạn khai báo một biến, hệ thống cấp phát một phần của bộ nhớ cho biến đó. Kích thước của phần này phụ thuộc vào kiểu dữ liệu của biến. Ví dụ, một biến kiểu

    int

    thường cấp phát 4 byte (32 bit) trong bộ nhớ.
  • Địa chỉ bộ nhớ được gán cho biến: Mỗi biến sẽ có một địa chỉ bộ nhớ cụ thể, và bạn sử dụng tên biến để tham chiếu đến địa chỉ này trong mã nguồn của bạn.
5.1.2 Khởi tạo biến (Variable Initialization)

Bạn có thể khai báo và khởi tạo biến cùng một lúc. Ví dụ:


int count = 0; // Khai báo và khởi tạo biến "count" với giá trị ban đầu là 0

Việc khởi tạo biến trong C là không bắt buộc, tuy nhiên nó cũng có một số lợi ích. Dưới đây là một số lý do tại sao bạn nên khởi tạo biến:

  • Tránh giá trị rác: Khi bạn khởi tạo một biến, bạn cung cấp một giá trị ban đầu cho nó. Nếu bạn không khởi tạo biến, giá trị của biến có thể chứa giá trị rác từ vùng bộ nhớ trước đó, và điều này có thể dẫn đến lỗi không xác định hoặc hành vi không mong muốn.
  • Tạo mã dễ đọc và dễ bảo trì: Khởi tạo biến giúp làm cho mã nguồn dễ đọc hơn. Khi bạn đọc mã, bạn biết giá trị ban đầu của biến là gì, điều này giúp bạn hiểu mã nguồn nhanh hơn.
  • Bảo trì tính nhất quán: Khởi tạo biến giúp đảm bảo tính nhất quán trong mã nguồn. Điều này làm cho mã dễ bảo trì hơn bởi vì bạn biết rằng biến luôn có một giá trị ban đầu đã định.
  • Tránh lỗi logic: Khởi tạo biến có thể giúp bạn phát hiện và tránh lỗi logic trong mã nguồn. Khi bạn sử dụng một biến mà bạn đã quên khởi tạo, bạn có thể gặp lỗi không mong muốn khi sử dụng giá trị của nó.
5.1.3 Tên biến (Variable Name)

Tên biến là một định danh duy nhất được sử dụng để xác định biến. Tên biến phải tuân theo các quy tắc về cú pháp và không được trùng với từ khóa trong ngôn ngữ C.

Có một số quy tắc cơ bản trong việc đặt tên biến trong C:

  • Chỉ sử dụng chữ cái, số và dấu gạch dưới: Tên biến chỉ có thể bắt đầu bằng một chữ cái (a-z hoặc A-Z), một số (0-9) hoặc một dấu gạch dưới (_). Những ký tự sau có thể bao gồm chữ cái, số và dấu gạch dưới.
  • Không sử dụng dấu cách: Tên biến không được chứa khoảng trắng hoặc dấu cách. Nếu bạn muốn kết hợp từ hoặc cụm từ, bạn có thể sử dụng dấu gạch dưới hoặc chữ hoa để phân biệt, ví dụ:

    my_variable

    ,

    myVariable

    .
  • Không sử dụng từ khóa của ngôn ngữ: Tên biến không được trùng với từ khóa hoặc các từ được định nghĩa trước trong ngôn ngữ C, chẳng hạn như

    int

    ,

    if

    ,

    while

    ,

    return

    , v.v.
  • Phân biệt chữ hoa và chữ thường: Các biến trong C phân biệt chữ hoa và chữ thường. Ví dụ,

    myVariable



    myvariable

    là hai biến khác nhau.
  • Chọn tên biến có ý nghĩa: Tên biến nên phản ánh mục đích hoặc nhiệm vụ của biến. Điều này làm cho mã nguồn dễ đọc và dễ bảo trì hơn. Ví dụ, thay vì sử dụng hoặc, bạn nên sử dụng tên biến mô tả giá trị của nó, chẳng hạn

    age

    ,

    count

    ,

    total

    , v.v.
  • Sử dụng kiểu Camel Case hoặc Snake Case: Có hai phong cách phổ biến để đặt tên biến: Camel Case và Snake Case. Trong Camel Case, từ đầu tiên bắt đầu bằng chữ thường, sau đó mỗi từ tiếp theo bắt đầu bằng chữ in hoa, ví dụ:

    myVariableName

    . Trong Snake Case, các từ được phân tách bằng dấu gạch dưới, ví dụ:

    my_variable_name

    . Cả hai phong cách đều được chấp nhận, nhưng quan trọng là duy nhất trong mã nguồn của bạn.
  • Giới hạn độ dài tên biến: Tên biến nên ngắn gọn và dễ đọc. Tránh đặt tên biến quá dài hoặc quá ngắn.
5.1.4 Gán giá trị (Assignment)

Để gán một giá trị mới cho biến, bạn sử dụng toán tử gán (=). Ví dụ:


age = 25; // Gán giá trị 25 cho biến "age"

Khi bạn gán giá trị cho một biến trong ngôn ngữ lập trình C, bạn đang thực hiện thao tác gán, tức là bạn đang đặt giá trị mới cho biến. Dưới đây là một số điểm quan trọng về quá trình gán giá trị này:

  • Gán giá trị mới: Gán giá trị cho biến có nghĩa là bạn thay đổi giá trị của biến bằng giá trị mới.


int x = 10; // Khai báo và khởi tạo biến x với giá trị ban đầu là 10 x = 20; // Gán giá trị mới cho biến x, giờ x = 20

  • Thay đổi giá trị biến: Gán giá trị mới cho biến thay đổi giá trị của nó và làm cho giá trị trước đó bị mất đi. Giá trị mới được lưu trong biến.
  • Kiểu dữ liệu phải phù hợp: Giá trị bạn gán cho biến phải phù hợp với kiểu dữ liệu của biến. Ví dụ, nếu biến là kiểu

    int

    , bạn chỉ có thể gán giá trị nguyên cho nó.
  • Gán có thể kết hợp với các biểu thức: Bạn có thể kết hợp gán với các biểu thức, ví dụ:


int x = 10; x = x + 5; // Gán giá trị mới cho biến x bằng cách sử dụng biểu thức

  • Thứ tự trong biểu thức gán: Các ngôn ngữ lập trình xác định một thứ tự cụ thể cho các biểu thức gán. Điều này có thể ảnh hưởng đến kết quả của biểu thức, đặc biệt trong trường hợp của biểu thức phức tạp. Ví dụ:


int x = 5; int y = 10; x = y = 15; // Điều này gán giá trị 15 cho cả x và y

5.1.5 Phạm vi biến (Variable Scope)

Phạm vi của một biến xác định nơi mà biến có thể được truy cập. Biến cục bộ (local variables) chỉ có thể truy cập trong phạm vi của hàm hoặc khối mã trong đó chúng được khai báo, trong khi biến toàn cục (global variables) có thể truy cập từ mọi nơi trong chương trình.

Biến Cục Bộ (Local Variable):


#include

int main() { int x = 10; // Đây là một biến cục bộ trong hàm main if (x > 5) { int y = 20; // Đây là một biến cục bộ trong khối mã if printf("x = %d, y = %d\n", x, y); } // Biến y không thể truy cập ở đây vì nó đã vượt ra khỏi phạm vi của khối mã if printf("x = %d\n", x); return 0; }

Trong ví dụ trên, biến và là biến cục bộ. Biến được khai báo trong hàm

main

, và biến được khai báo trong khối mã của câu lệnh

if

. Biến có phạm vi trong toàn bộ hàm

main

, trong khi biến chỉ có phạm vi trong khối mã của câu lệnh

if

. Vì vậy, sau khi chương trình rời khỏi khối mã

if

, biến không còn tồn tại.

Biến Toàn Cục (Global Variable):


#include

int globalVar = 100; // Đây là biến toàn cục int main() { int x = 10; // Đây là biến cục bộ trong hàm main printf("x = %d, globalVar = %d\n", x, globalVar); return 0; }

Trong ví dụ này, biến

globalVar

là biến toàn cục, có thể truy cập từ bất kỳ hàm nào trong chương trình. Biến là biến cục bộ, chỉ có phạm vi trong hàm

main

. Khi bạn muốn sử dụng biến toàn cục, bạn có thể thực hiện điều đó từ bất kỳ hàm nào trong chương trình, như trong ví dụ trên.

5.2 Kiểu dữ liệu (Data Type)

C có một loạt các kiểu dữ liệu mà bạn có thể sử dụng để định nghĩa và lưu trữ dữ liệu. Dưới đây là một số kiểu dữ liệu thường gặp trong C:

  • int: Kiểu dữ liệu nguyên (integer) được sử dụng để lưu trữ các số nguyên. Ví dụ:

    int x = 10;
  • float: Kiểu dữ liệu số thực đơn (floating-point) được sử dụng để lưu trữ các số thập phân. Ví dụ:

    float y = 3.14;
  • double: Kiểu dữ liệu số thực kép (double-precision floating-point) tương tự như

    float

    , nhưng có độ chính xác cao hơn. Ví dụ:

    double z = 3.14159265359;
  • char: Kiểu dữ liệu ký tự (character) được sử dụng để lưu trữ một ký tự. Ví dụ:

    char ch = 'A';
  • long int: Kiểu dữ liệu số nguyên dài (long integer) có kích thước lớn hơn so với

    int

    . Ví dụ:

    long int b = 1000L;
  • unsigned int: Kiểu dữ liệu số nguyên không dấu (unsigned integer) để lưu trữ các số nguyên không âm (tức là không có dấu). Ví dụ:

    unsigned int c = 20;
  • unsigned char: Kiểu dữ liệu ký tự không dấu (unsigned character) để lưu trữ ký tự không dấu. Ví dụ:

    unsigned char uc = 'B';

5.3 In và đọc dữ liệu

C cung cấp sẵn cho chúng ta 2 hàm là

printf



scanf

dùng để in và đọc dữ liệu.

5.3.1 printf

Được sử dụng để in dữ liệu ra màn hình theo một định dạng cụ thể.’

  • Cú pháp


printf("Định dạng chuỗi", tham số1, tham số2, ...);

  • Ví dụ:


int age = 30; float salary = 1000.50; printf("Tuổi: %d\n", age); printf("Lương: %.2f\n", salary);

5.3.2 scanf

Được sử dụng để đọc dữ liệu từ bàn phím vào biến theo một định dạng cụ thể.

  • Cú pháp


scanf("Định dạng chuỗi", &biến1, &biến2, ...);

  • Ví dụ:


int age; float salary; printf("Nhập tuổi: "); scanf("%d", &age); printf("Nhập lương: "); scanf("%f", &salary);

Lưu ý rằng trong

scanf

, bạn phải sử dụng dấu trước tên biến để truyền địa chỉ của biến đó cho

scanf

. Điều này là cần thiết để

scanf

có thể ghi dữ liệu vào biến được chỉ định.

5.3.3 Định dạng dữ liệu

Các kí hiệu như

%d

hay

%s

được sử dụng trong

printf

với

scanf

được gọi là định dạng của dữ liệu. Để định dạng cách in hay đọc dữ liệu, C đã cung cấp sẵn cho chúng ta các loại định dạng sau:

  • %c : Ký tự đơn
  • %s : Chuỗi
  • %d : Số nguyên hệ 10 có dấu
  • %f : Số chấm động (VD 7.44 khi in sẽ ra 7.440000)
  • %e : Số chấm động (ký hiệu có số mũ)
  • %g : Số chấm động (VD 7.44 khi in sẽ in ra 7.44)
  • %x : Số nguyên hex không dấu (hệ 16)
  • %o : Số nguyên bát phân không dấu (hệ 8)
  • %p : Địa chỉ con trỏ

5.4 Hàm (Function)

Trong ngôn ngữ lập trình C, hàm (function) là một khối mã thực hiện một tác vụ cụ thể. Hàm là một phần quan trọng của chương trình C, vì chúng giúp bạn chia nhỏ chương trình thành các phần nhỏ dễ quản lý và sử dụng lại. Dưới đây là cách định nghĩa và sử dụng hàm trong C:

5.4.1 Cú pháp của hàm

Một hàm trong C được định nghĩa bằng cú pháp sau:


kiểu_dữ_liệu tên_hàm(tham_số) { // Khối mã của hàm // Thực hiện các công việc ở đây return giá_trị_trả_về; // Optional }


  • kiểu_dữ_liệu

    : Đây là kiểu dữ liệu của giá trị mà hàm sẽ trả về. Nếu hàm không trả về giá trị, bạn sử dụng

    void

    .

  • tên_hàm

    : Đây là tên của hàm, bạn tự đặt tên cho hàm. Tên hàm phải tuân theo quy tắc đặt tên biến.

  • tham_số

    : Đây là các tham số (có thể là không có tham số) mà hàm có thể nhận vào. Tham số là các giá trị mà bạn truyền cho hàm để thực hiện các công việc cụ thể.

  • khối mã của hàm

    : Đây là nơi bạn đặt mã nguồn của hàm, thực hiện các công việc cụ thể.

  • giá_trị_trả_về

    : Nếu hàm trả về một giá trị, bạn sử dụng lệnh

    return

    để trả giá trị đó. Nếu hàm không trả về giá trị hoặc chỉ có mục tiêu thực hiện công việc mà không cần trả về giá trị, bạn sử dụng

    return

    với

    void

    .
5.4.2 Gọi hàm

Để sử dụng hàm, bạn gọi hàm bằng tên của nó cùng với các đối số (nếu có). Ví dụ:


int sum(int a, int b) { return a + b; } int main() { int x = 5; int y = 3; int result = sum(x, y); // Gọi hàm sum và lưu kết quả vào result return 0; }

5.4.3 Hàm có hoặc không có giá trị trả về

Hàm có thể có giá trị trả về hoặc không. Ví dụ:


int multiply(int a, int b) { return a * b; // Hàm trả về một giá trị kiểu int } void greet() { printf("Hello, World!\n"); // Hàm không trả về giá trị (void) }

5.4.4 Hàm nguyên mẫu (Function Prototype)

Trước khi sử dụng hàm trong một tệp mã nguồn khác, bạn nên định nghĩa hàm nguyên mẫu (function prototype) ở đầu tệp mã hoặc bao gồm tệp tiêu đề chứa định nghĩa hàm. Hàm nguyên mẫu chỉ ra kiểu dữ liệu trả về của hàm và kiểu dữ liệu của các tham số nó có. Điều này giúp trình biên dịch biết cách gọi hàm và kiểm tra sự phù hợp của đối số và kiểu trả về.


// Hàm nguyên mẫu cho hàm sum int sum(int a, int b); int main() { int x = 5; int y = 3; int result = sum(x, y); // Gọi hàm sum và lưu kết quả vào result return 0; } // Định nghĩa hàm sum sau main hoặc trong một tệp mã nguồn khác int sum(int a, int b) { return a + b; }

5.5 Chuỗi (String)

Trong C, chuỗi (string) thường được biểu diễn bằng một mảng các ký tự (

char

). Mảng này chứa các ký tự liên tiếp kết thúc bằng một ký tự null (

'\0'

) để xác định kết thúc của chuỗi. Dưới đây là cách bạn có thể định nghĩa, khai báo và làm việc với chuỗi trong C:

5.5.1 Định nghĩa chuỗi

Bạn có thể khai báo một mảng ký tự cố định để định nghĩa chuỗi. Độ dài của mảng cố định phải đủ lớn để chứa chuỗi và ký tự null cuối cùng. Ví dụ:


char myString[20] = "Hello, World!";

5.5.2 Làm việc với chuỗi

Có nhiều cách để thao tác và làm việc với chuỗi, dưới đây là một số cách:

  • In chuỗi: Để hiển thị một chuỗi trong C lên màn hình chúng ta sẽ dùng kí hiệu

    %s


char result = "Hello" printf("Ket qua la %s", result);

  • Sao chép chuỗi: Bạn có thể sử dụng hàm

    strcpy

    để sao chép một chuỗi vào một chuỗi khác.


char source[] = "Hello"; char destination[20]; strcpy(destination, source); // Sao chép chuỗi source vào chuỗi destination

  • Nối chuỗi: Để nối một chuỗi vào cuối chuỗi khác, bạn có thể sử dụng hàm

    strcat

    .


char str1[] = "Hello"; char str2[] = ", World!"; strcat(str1, str2); // Kết quả: "Hello, World!"

  • So sánh chuỗi: Hàm

    strcmp

    được sử dụng để so sánh hai chuỗi.


char str1[] = "apple"; char str2[] = "banana"; int result = strcmp(str1, str2); // Kết quả: result < 0 (str1 đứng trước str2 trong thứ tự từ điển)

  • Tính độ dài chuỗi: Để tính độ dài của chuỗi, bạn có thể sử dụng hàm

    strlen

    .


char str[] = "Hello, World!"; int length = strlen(str); // Kết quả: 13

Lưu ý rằng chuỗi kết thúc bằng ký tự null

'\0'

, nên khi bạn làm việc với chuỗi, hãy đảm bảo rằng bạn duyệt đến ký tự null để xác định kết thúc của chuỗi.

5.6 Mảng một chiều (Array)

Mảng (array) trong C là một tập hợp các phần tử có cùng kiểu dữ liệu được sắp xếp theo thứ tự. Mảng cho phép bạn lưu trữ nhiều giá trị cùng loại trong một biến duy nhất.

5.6.1 Định nghĩa và Khai báo Mảng

Để định nghĩa một mảng trong C, bạn cần chỉ định kiểu dữ liệu của các phần tử và kích thước của mảng (số lượng phần tử). Cú pháp tổng quan như sau:


kiểu_dữ_liệu tên_mảng[kích_thước];


  • kiểu_dữ_liệu

    : Đây là kiểu dữ liệu của các phần tử trong mảng, ví dụ

    int

    ,

    float

    ,

    char

    , …

  • tên_mảng

    : Đây là tên của mảng.

  • kích_thước

    : Số lượng phần tử trong mảng.

Ví dụ:


int numbers[5]; // Định nghĩa mảng numbers với 5 phần tử kiểu int char letters[10]; // Định nghĩa mảng letters với 10 phần tử kiểu char

5.6.2 Truy cập phần tử trong Mảng

Bạn có thể truy cập các phần tử trong mảng bằng cách sử dụng chỉ mục (index) của phần tử trong dấu ngoặc vuông

[]

. Chỉ mục bắt đầu từ 0. Ví dụ:


int numbers[5] = {10, 20, 30, 40, 50}; int firstNumber = numbers[0]; // firstNumber = 10 int thirdNumber = numbers[2]; // thirdNumber = 30

5.7 Mảng hai chiều (2D Array)

Mảng hai chiều (2D array) trong ngôn ngữ lập trình C là một cấu trúc dữ liệu cho phép bạn lưu trữ dữ liệu dưới dạng ma trận hoặc lưới có hai chiều (hàng và cột).

5.7.1 Định nghĩa và Khai báo Mảng hai chiều


kiểu_dữ_liệu tên_mảng[số_hàng][số_cột];


  • kiểu_dữ_liệu

    : Đây là kiểu dữ liệu của các phần tử trong mảng 2D, ví dụ

    int

    ,

    float

    ,

    char

    , …

  • tên_mảng

    : Đây là tên của mảng.

  • số_hàng

    : Số lượng hàng trong mảng.

  • số_cột

    : Số lượng cột trong mảng.

Ví dụ:


int matrix[3][3]; // Định nghĩa mảng 2D với 3 hàng và 3 cột float data[2][4]; // Định nghĩa mảng 2D với 2 hàng và 4 cột

5.7.2 Truy cập phần tử trong Mảng hai chiều

Bạn có thể truy cập các phần tử trong mảng 2D bằng cách sử dụng chỉ mục của hàng và cột trong dấu ngoặc vuông

[][]

. Chỉ mục hàng và cột bắt đầu từ 0. Ví dụ:


int matrix[3][3] = { {1, 2, 3}, {4, 5, 6}, {7, 8, 9} }; int element = matrix[1][2]; // element = 6

Mảng hai chiều thường được sử dụng để biểu diễn ma trận, hình ảnh, dữ liệu lưới và nhiều loại dữ liệu có cấu trúc tương tự.

5.8 Câu lệnh điều kiện (Conditional Statement)

5.8.1 Câu lệnh if…else

Câu lệnh

if...else

cho phép bạn thực hiện một khối mã nguồn nếu điều kiện kiểm tra là đúng (true), và một khối mã nguồn khác nếu điều kiện là sai (false). Cú pháp tổng quan như sau:


if (điều_kiện) { // Khối mã thực hiện nếu điều_kiện là true } else { // Khối mã thực hiện nếu điều_kiện là false }

Ví dụ:


int x = 3; printf("x lớn hơn 5.\n"); } else { printf("x không lớn hơn 5.\n"); }

5.8.2 Câu lệnh if… elseif …else

Câu lệnh

if...else if...else

cho phép bạn kiểm tra nhiều điều kiện liên tiếp và thực hiện các khối mã nguồn tương ứng với điều kiện đúng đầu tiên. Cú pháp tổng quan như sau:


if (điều_kiện_1) { // Khối mã thực hiện nếu điều_kiện_1 là true } else if (điều_kiện_2) { // Khối mã thực hiện nếu điều_kiện_2 là true } else { // Khối mã thực hiện nếu không có điều kiện nào là true }

Ví dụ:


int x = 7; if (x < 5) { printf("x nhỏ hơn 5.\n"); } else if (x == 5) { printf("x bằng 5.\n"); } else { printf("x lớn hơn 5.\n"); }

5.8.3 Câu lệnh switch

Câu lệnh

switch

cho phép bạn kiểm tra một biểu thức hoặc giá trị và thực hiện các tác vụ tương ứng với từng giá trị. Cú pháp tổng quan như sau:


switch (biểu_thức) { case giá_trị_1: // Khối mã thực hiện nếu biểu_thức bằng giá_trị_1 break; case giá_trị_2: // Khối mã thực hiện nếu biểu_thức bằng giá_trị_2 break; // Các trường hợp khác default: // Khối mã thực hiện nếu không có trường hợp nào khớp }

Ví dụ:


int choice = 2; switch (choice) { case 1: printf("Bạn đã chọn tùy chọn 1.\n"); break; case 2: printf("Bạn đã chọn tùy chọn 2.\n"); break; default: printf("Tùy chọn không hợp lệ.\n"); }

5.9 Vòng lặp (Loop)

Trong ngôn ngữ lập trình C, có ba loại vòng lặp chính được sử dụng để lặp qua mã nguồn hoặc thực hiện các tác vụ lặp đi lặp lại. Các loại vòng lặp này là:

5.9.1 Vòng lặp for

Vòng lặp for được sử dụng để lặp qua một khối mã nguồn một số lần xác định. Cú pháp tổng quan như sau:


for (khởi_tạo; điều_kiện; cập_nhật) { // Khối mã thực hiện trong mỗi vòng lặp }

Ví dụ:


for (int i = 0; i < 5; i++) { printf("Giá trị của i: %d\n", i); }

5.9.2 Vòng lặp while

Vòng lặp

while

được sử dụng để lặp qua một khối mã nguồn trong khi một điều kiện là đúng (true). Cú pháp tổng quan như sau:


while (điều_kiện) { // Khối mã thực hiện trong mỗi vòng lặp }

Ví dụ:


int x = 0; while (x < 5) { printf("Giá trị của x: %d\n", x); x++; }

5.9.3 Vòng lặp do…while:

Vòng lặp

do...while

tương tự với

while

, nhưng khối mã trong vòng lặp được thực hiện ít nhất một lần trước khi kiểm tra điều kiện. Cú pháp tổng quan như sau:


do { // Khối mã thực hiện ít nhất một lần } while (điều_kiện);

Ví dụ:


int y = 0; do { printf("Giá trị của y: %d\n", y); y++; } while (y < 5);

5.9.4 Sự khác nhau giữa 3 loại vòng lặp

Sự khác nhau chính giữa ba vòng lặp chính trong ngôn ngữ lập trình C (for, while, và do…while) là cách chúng kiểm tra và điều khiển việc lặp. Dưới đây là sự khác nhau giữa chúng và trường hợp nào nên sử dụng mỗi loại vòng lặp:

Vòng lặp for Vòng lặp while Vòng lặp do…while
Cú pháp sử dụng một biểu thức khởi tạo, một biểu thức điều kiện, và một biểu thức cập nhật sử dụng một biểu thức điều kiện sử dụng một biểu thức điều kiện
Thứ tự kiểm tra điều kiện Đầu tiên kiểm tra điều kiện, sau đó thực hiện khối mã nếu điều kiện là true. Sau khi thực hiện khối mã, biểu thức cập nhật được thực hiện và sau đó kiểm tra lại điều kiện. Đầu tiên kiểm tra điều kiện, sau đó thực hiện khối mã nếu điều kiện là true. Không thực hiện nếu điều kiện là false. Thực hiện khối mã ít nhất một lần, sau đó kiểm tra điều kiện. Nếu điều kiện là true, thực hiện thêm vòng lặp.
Thích hợp cho Sử dụng khi bạn biết trước số lần lặp cụ thể hoặc cần thực hiện một số lần lặp cố định. Sử dụng khi bạn không biết trước số lần lặp và muốn thực hiện lặp dựa trên điều kiện nào đó. Sử dụng khi bạn muốn đảm bảo rằng khối mã ít nhất được thực hiện một lần, sau đó kiểm tra điều kiện để quyết định liệu cần tiếp tục lặp hay không.

5.10 Struct (Cấu trúc)

Struct (cấu trúc) trong ngôn ngữ lập trình C là một cấu trúc dữ liệu cho phép bạn tổng hợp nhiều biến có kiểu dữ liệu khác nhau vào một đối tượng duy nhất. Cấu trúc giúp bạn tạo ra kiểu dữ liệu tùy chỉnh để biểu diễn các thực thể có tính chất phức tạp hơn. Dưới đây là cách bạn định nghĩa và làm việc với cấu trúc trong C:

5.10.1 Định nghĩa cấu trúc

Để định nghĩa cấu trúc trong C, bạn sử dụng từ khóa

struct

theo sau là tên cấu trúc và danh sách các biến thành viên (members) trong cấu trúc. Cú pháp tổng quan như sau:


struct TenCauTruc { kieu_du_lieu1 thanh_vien1; kieu_du_lieu2 thanh_vien2; // ... };

Ví dụ:


struct Person { char name[50]; int age; float height; };

5.10.2 Khai báo biến kiểu struct trong C

Việc khai báo biến với struct cũng giống như cách khai báo biến thông thường, trong đó kiểu dữ liệu là kiểu struct trong C mà bạn vừa định nghĩa.


struct Person { int id; char firstName[20]; char lastName[20]; int age; char address[100]; }; int main(){ struct Person ps1, ps2; // Khai báo mảng struct Person ps[100]; }

5.10.3 Truy xuất các thuộc tính của struct

C cung cấp cho chúng ta 2 toán tử để truy xuất các thuộc tính của struct:

  • Sử dụng => Truy xuất tới thuộc tính khi khai báo biến bình thường.
  • Sử dụng

    ->

    => Truy xuất tới thuộc tính khi biến là con trỏ.

Ví dụ chúng ta muốn truy xuất đến thuộc tính

firstName

của Person ta làm như sau:


Person ps; printf("First name: %s", ps.firstName);

5.11 Enum (Liệt kê)

Enum (liệt kê) trong ngôn ngữ lập trình C là một cấu trúc dữ liệu cho phép bạn xác định một tập hợp các giá trị nguyên có tên. Thông thường, liệt kê được sử dụng để đặt tên cho các hằng số hoặc để tạo các biểu thức nguyên với ý nghĩa dễ đọc. Dưới đây là cách bạn định nghĩa và làm việc với liệt kê trong C:

5.11.1 Định nghĩa enum

Để định nghĩa enum trong C, bạn sử dụng từ khóa

enum

sau đó là tên liệt kê và danh sách các giá trị liệt kê trong dấu ngoặc nhọn

{}

. Ví dụ:


enum Season { Spring, Summer, Autumn, Winter };

Trong ví dụ này,

Season

là tên của liệt kê, và

Spring

,

Summer

,

Autumn

, và

Winter

là các giá trị liệt kê. Mặc định, giá trị của các trạng thái trong enum là các số nguyên liên tiếp, bắt đầu từ 0.

Spring

có giá trị là 0,

Summer

là 1, và tiếp tục như vậy.

5.11.2 Gán giá trị tùy chỉnh cho các trạng thái

Bạn có thể gán giá trị tùy chỉnh cho các trạng thái của enum bằng cách chỉ định giá trị sau mỗi trạng thái. Ví dụ:


enum Day { Monday = 1, Tuesday, Wednesday, Thursday, Friday, Saturday, Sunday };

Trong ví dụ này,

Monday

có giá trị là 1, và các giá trị tiếp theo sẽ được tự động tăng thêm một đơn vị (2, 3, 4,…).

5.11.3 Sử dụng enum

Sau khi bạn đã định nghĩa enum, bạn có thể sử dụng nó để khai báo biến hoặc trong các biểu thức. Ví dụ:


enum Season currentSeason = Spring;

Ngoài ra bạn có thể sử dụng enum làm tham số cho hàm để biểu thị trạng thái hoặc tùy chọn.


void printDay(enum Day day) { switch (day) { case Monday: printf("Monday"); break; case Tuesday: printf("Tuesday"); break; // ... } }

Enum giúp làm cho mã nguồn dễ đọc hơn và giúp tránh sử dụng các số nguyên cứng.

5.12 Thư viện (Library)

Trong ngôn ngữ lập trình C, thư viện (library) là một tập hợp các tệp và hàm được biên dịch sẵn (compiled) mà bạn có thể sử dụng trong các chương trình của mình. Thư viện giúp tái sử dụng mã nguồn, giảm độ phức tạp của chương trình, và tăng hiệu suất trong quá trình phát triển phần mềm. Dưới đây là một số điểm quan trọng về thư viện trong ngôn ngữ C:

  1. Thư viện tiêu chuẩn (Standard Library): C có một thư viện tiêu chuẩn chứa các hàm và tệp thư viện đã được định nghĩa trước để thực hiện các nhiệm vụ phổ biến. Ví dụ, thư viện

    stdio.h

    chứa hàm liên quan đến đầu vào và đầu ra, như

    printf

    ,

    scanf

    , và

    fgets

    . Thư viện tiêu chuẩn được cung cấp bởi ngôn ngữ C và có sẵn cho mọi trình biên dịch C.
  2. Thư viện bên ngoài (External Libraries): Bên cạnh thư viện tiêu chuẩn, có nhiều thư viện bên ngoài được tạo ra bởi cộng đồng lập trình C và các nhà sản xuất trình biên dịch. Những thư viện này cung cấp các tính năng đặc biệt và phức tạp hơn cho việc phát triển ứng dụng. Để sử dụng thư viện bên ngoài, bạn cần bao gồm tiêu đề (header) thư viện trong mã nguồn của mình và liên kết (link) với tệp thư viện khi biên dịch.
  3. Tiêu đề (Header Files): Tiêu đề (header) là tệp văn bản có phần mở rộng

    .h

    chứa các khai báo hàm, cấu trúc dữ liệu và hằng số mà bạn cần sử dụng từ một thư viện. Để sử dụng thư viện, bạn cần đưa tiêu đề của nó vào mã nguồn của mình bằng cách sử dụng

    #include

    . Ví dụ:

    #include

    .
  4. Liên kết (Linking): Sau khi bạn đã sử dụng các hàm từ thư viện trong mã nguồn của mình, bạn cần liên kết mã nguồn với thư viện khi biên dịch. Điều này đảm bảo rằng trình biên dịch biết nơi tìm các định nghĩa hàm cụ thể. Thông thường, việc liên kết được thực hiện bằng cách sử dụng câu lệnh liên kết hoặc trình biên dịch.
  5. Tạo thư viện tùy chỉnh (Custom Libraries): Bạn cũng có thể tạo thư viện tùy chỉnh để đóng gói và tái sử dụng mã nguồn của mình. Điều này đặc biệt hữu ích khi bạn muốn chia sẻ mã nguồn với các dự án khác hoặc đảm bảo tính riêng tư và bảo mật của mã nguồn.

Thư viện đóng một vai trò quan trọng trong việc phát triển ứng dụng C và giúp tối ưu hóa quá trình phát triển phần mềm bằng cách sử dụng lại mã nguồn đã có sẵn.

5.13 Con trỏ (Pointer)

Con trỏ (Pointer) trong ngôn ngữ lập trình C là một biến đặc biệt được sử dụng để lưu trữ địa chỉ bộ nhớ của một biến khác. Con trỏ cho phép bạn truy cập và thao tác trực tiếp với bộ nhớ và dữ liệu, và nó là một trong những tính năng quan trọng của C. Dưới đây là các khái niệm và cách sử dụng con trỏ trong C:

Khai báo con trỏ

Để khai báo một con trỏ, bạn sử dụng dấu sau kiểu dữ liệu. Ví dụ:


int *ptr; // Con trỏ kiểu int double *ptr2; // Con trỏ kiểu double

Gán giá trị cho con trỏ

Con trỏ có thể được gán bất kỳ địa chỉ của biến nào cùng kiểu dữ liệu với nó. Điều này được thực hiện bằng cách sử dụng toán tử để lấy địa chỉ của biến. Ví dụ:


int x = 10; int *ptr = &x // Gán địa chỉ của biến x cho con trỏ ptr

Truy cập giá trị của con trỏ

Để truy cập giá trị mà con trỏ đang trỏ đến, bạn sử dụng toán tử . Ví dụ:


int y = *ptr; // Lấy giá trị mà con trỏ ptr đang trỏ đến (giá trị của biến x)

Sử dụng con trỏ để thay đổi giá trị biến

Con trỏ cho phép bạn thay đổi giá trị của biến mà nó đang trỏ đến. Ví dụ:


*ptr = 20; // Thay đổi giá trị của biến x thành 20

Thực hiện các phép tính với con trỏ

Bạn có thể thực hiện các phép tính số học và logic với con trỏ để di chuyển giữa các địa chỉ bộ nhớ và thực hiện các phép tính trên dữ liệu. Ví dụ:


int arr[5] = {10, 20, 30, 40, 50}; int *ptr = arr; // Gán địa chỉ của mảng cho con trỏ // Di chuyển con trỏ qua các phần tử mảng và in giá trị for (int i = 0; i < 5; i++) { printf("Gia tri cua phan tu thu %d: %d\n", i, *ptr); ptr++; // Di chuyen con tro toi phan tu tiep theo }

Con trỏ và mảng

Mảng và con trỏ trong C có mối quan hệ mật thiết. Tên mảng một cách tường minh là một con trỏ tới phần tử đầu tiên trong mảng, và bạn có thể sử dụng con trỏ để truy cập các phần tử của mảng.

Dưới đây là một ví dụ về cách sử dụng con trỏ và mảng trong ngôn ngữ lập trình C. Trong ví dụ này, chúng ta sẽ tạo một mảng các số nguyên và sử dụng một con trỏ để truy cập các phần tử của mảng.


#include

int main() { int arr[5] = {10, 20, 30, 40, 50}; // Khai báo một con trỏ kiểu int và gán địa chỉ của mảng cho nó int *ptr = arr; // Sử dụng con trỏ để truy cập và in các phần tử của mảng for (int i = 0; i < 5; i++) { printf("Gia tri cua phan tu thu %d: %d\n", i, *ptr); ptr++; // Di chuyển con trỏ tới phần tử tiếp theo trong mảng } return 0; }

  • Chúng ta đã khai báo một mảng

    arr

    có 5 phần tử và khởi tạo nó với các giá trị từ 10 đến 50.
  • Sau đó, chúng ta đã khai báo một con trỏ kiểu

    int

    có tên

    ptr

    .
  • Chúng ta gán địa chỉ của mảng

    arr

    cho con trỏ

    ptr

    bằng cách sử dụng tên mảng làm con trỏ vào phần tử đầu tiên của mảng.
  • Trong vòng lặp

    for

    , chúng ta sử dụng con trỏ để truy cập và in giá trị của từng phần tử của mảng. Sau đó, chúng ta di chuyển con trỏ tới phần tử tiếp theo trong mảng bằng cách sử dụng

    ptr++

    .

Kết quả của chương trình sẽ in ra giá trị của các phần tử trong mảng:


Gia tri cua phan tu thu 0: 10 Gia tri cua phan tu thu 1: 20 Gia tri cua phan tu thu 2: 30 Gia tri cua phan tu thu 3: 40 Gia tri cua phan tu thu 4: 50

Con trỏ và chuỗi

Chuỗi trong C thường được biểu diễn bằng một mảng các ký tự và kết thúc bằng ký tự null (

'\0'

). Con trỏ thường được sử dụng để xử lý chuỗi, vì chúng cho phép bạn truy cập và thay đổi từng ký tự trong chuỗi một cách dễ dàng.

Dưới đây là một ví dụ về cách sử dụng con trỏ để làm việc với chuỗi (string) trong ngôn ngữ lập trình C:


#include

int main() { char greeting[] = "Hello, World!"; // Một mảng ký tự (chuỗi) char *ptr = greeting; // Con trỏ kiểu char trỏ tới chuỗi // Sử dụng con trỏ để truy cập và in từng ký tự của chuỗi while (*ptr != '\0') { printf("%c", *ptr); ptr++; // Di chuyển con trỏ tới ký tự tiếp theo } return 0; }

  • Chúng ta đã khai báo một mảng ký tự có tên

    greeting

    và khởi tạo nó với chuỗi “Hello, World!”.
  • Sau đó, chúng ta đã khai báo một con trỏ kiểu

    char

    có tên

    ptr

    .
  • Chúng ta gán địa chỉ của mảng

    greeting

    cho con trỏ

    ptr

    , vì mảng là một chuỗi ký tự và tên mảng chính là con trỏ tới phần tử đầu tiên của chuỗi.
  • Sử dụng vòng lặp

    while

    , chúng ta duyệt qua chuỗi bằng cách sử dụng con trỏ. Chúng ta kiểm tra ký tự mỗi lần và in nó ra màn hình, sau đó di chuyển con trỏ tới ký tự tiếp theo trong chuỗi bằng cách sử dụng

    ptr++

    .
  • Chuỗi kết thúc bằng ký tự null

    '\0'

    , nên chúng ta dừng khi gặp ký tự null.

Kết quả của chương trình sẽ in ra chuỗi “Hello, World!” lên màn hình.

Con trỏ là một tính năng mạnh mẽ trong ngôn ngữ C, nhưng nó cũng đòi hỏi kiểm soát cẩn thận và làm việc chính xác với bộ nhớ để tránh lỗi segmentation fault và rò rỉ bộ nhớ.

5.14 File I/O (Input/Output)

File I/O (Input/Output) trong ngôn ngữ lập trình C là quá trình đọc và ghi dữ liệu từ và vào các tệp (file). Các tệp được sử dụng để lưu trữ và truyền dữ liệu giữa chương trình và hệ thống tệp. Dưới đây là một số ví dụ về cách thực hiện File I/O trong C:

Ghi dữ liệu vào tệp

Để ghi dữ liệu vào một tệp, bạn cần mở tệp để ghi bằng cách sử dụng hàm

fopen()

. Sau đó, bạn có thể sử dụng các hàm như

fprintf()

hoặc

fputc()

để ghi dữ liệu vào tệp. Ví dụ:


#include

int main() { FILE *file; file = fopen("example.txt", "w"); // Mở tệp để ghi if (file != NULL) { fprintf(file, "Hello, World!\n"); fclose(file); } else { printf("Khong the mo tệp.\n"); } return 0; }

Trong ví dụ này, chúng ta mở tệp “example.txt” để ghi (mode “w” – viết tắt của write). Sau đó, chúng ta sử dụng

fprintf()

để ghi chuỗi “Hello, World!” vào tệp và đóng tệp sau khi đã hoàn thành.

Đọc dữ liệu từ tệp

Để đọc dữ liệu từ một tệp, bạn cũng cần mở tệp nhưng trong mode đọc bằng

fopen()

. Sau đó, bạn có thể sử dụng các hàm như

fscanf()

hoặc

fgetc()

để đọc dữ liệu từ tệp. Ví dụ:


#include

int main() { FILE *file; char data[100]; // Mảng để lưu dữ liệu từ tệp file = fopen("example.txt", "r"); // Mở tệp để đọc if (file != NULL) { fscanf(file, "%s", data); // Đọc dữ liệu từ tệp vào mảng printf("Noi dung trong tệp: %s\n", data); fclose(file); } else { printf("Khong the mo tệp.\n"); } return 0; }

Trong ví dụ này, chúng ta mở tệp “example.txt” để đọc (mode “r” – viết tắt của read). Sau đó, chúng ta sử dụng

fscanf()

để đọc dữ liệu từ tệp vào mảng

data

và in ra nội dung đã đọc.

File I/O trong C là một phần quan trọng của việc làm việc với tệp và dữ liệu trên hệ thống tệp. Nó cho phép bạn lưu trữ, đọc, và xử lý dữ liệu từ và vào các tệp theo nhiều cách khác nhau.

Học lập trình thế nào cho hiệu quả?

Bạn đã có trong tay toàn bộ thông tin về giáo trình, tìm hiểu được cơ hội khi làm chủ được nó. Vậy câu hỏi đặt ra làm thế nào học hiệu quả nhất? Đừng lo lắng, CodeGym sẽ gợi ý cho bạn một số phương pháp học hiệu quả dưới đây.

Tự học

Đối với lập trình viên, ý thực tự học được đánh giá rất cao. Trong môi trường công nghệ, nếu không ngừng thay đổi bạn sẽ bị tụt hậu lại phía sau. Rèn luyện tư duy lập trình được đánh giá là một bước rất quan trọng.

Chính vì thế, cách tốt nhất để rèn luyện đó chính là thông quan việc thường xuyên thực hành. Mỗi người sẽ có những cách khác nhau, tạo nên điểm riêng biệt của từng cá nhân.

Chính vì vậy, điều bạn cần làm ngay bây giờ là bắt tay vào thực hành. Đừng chỉ đọc qua loa sẽ không có chút gì ấn tượng để lại. Không ngừng áp dụng để đưa ra những tối ưu nhất cho bản thân. Cứ mỗi lần viết code sẽ là một lần ghi nhớ, vì vậy hãy thường xuyên rèn luyện nhé! Bạn có thể tham khảo học React Native là các đoạn code đã được viết sẵn (framework) do công ty công nghệ Facebook phát triển.

Học tại trung tâm

Phương pháp học tại trung tâm hoàn toàn phù hợp với những người khó quản lý thời gian. Hiện nay tìm trung tâm để học tập không khó, nhưng chưa chắc đã phù hợp với khả năng của bạn. Vì vậy tìm một trung tâm chất lượng là rất quan trọng. Nếu bạn đang mong muốn học bắt đầu từ con số 0, CodeGym là trung tâm mà bạn đáng lựa chọn.

Bạn không có nhiều thời gian? Đừng lo vì các khóa học chỉ kéo dài trong 5 – 6 tháng với mô hình Coding Bootcamp. Đây là mô hình đào tạo lập trình với cường độ cao. Ở đó học viên sẽ được “thực học – thực nghiệp”, áp dụng thực tế. Nếu bạn muốn tìm hiểu rõ hơn về mô hình này, tham khảo TẠI ĐÂY.

Hay bạn đang lo lắng về cơ hội việc làm sau khi hoàn thành khóa học? CodeGym có cam kết 100% việc làm cho học viên mới ra trường. Tức là trong vòng 45 ngày chưa tìm được việc, bạn được hoàn lại toàn bộ học phí. Khó có một trung tâm nào cam kết như vậy đúng không nào. Điều đó chứng tỏ chất lượng đào tạo tại CodeGym là không thể phủ nhận.

Vậy tại sao nên lựa chọn CodeGym? Nếu bạn đang thắc mắc thì đừng bỏ qua bài viết này nhé: Tại sao nên chọn CodeGym?

Trên đây là toàn bộ giáo trình lập trình C PDF cho người mới bắt đầu. Mong rằng với tài liệu này sẽ giúp bạn ít nhiều trong học lập trình với ngôn ngữ C. Hy vọng bạn sẽ áp dụng toàn bộ kiến thức và có những thành quả nhất định. Chúc bạn thành công!

Ngoài ra, nếu như bạn đang là sinh viên CNTT, cần định hướng thêm về lộ trình phát triển, phương pháp học tập hiệu quả thì có thể tham gia phiên Tư vấn, định hướng 1-1 cùng các anh chị Chuyên gia tại CodeGym. Phiên tư vấn online và hoàn toàn miễn phí. >>XEM THÊM TẠI ĐÂY<<

Học lập trình C là một bước cơ bản nhất để các bạn tiếp cận tới lập trình nhúng, hoặc cũng có thể làm bước đệm để sau này học các ngôn ngữ khác như C#, JAVA, Python, JS…

Cá nhân mình thấy ngôn ngữ C là một ngôn ngữ lập trình không thể thay thế, mặc dù được phát minh từ rất lâu, thế nhưng vị thế của ngôn ngữ C trong nghành lập trình vẫn rất lớn. Hãy cùng nhau tìm hiểu về ngôn ngữ C và lộ trình học nhé.

Mục Lục

Bà cụ suýt bị mất 400m2 đất: Thương tình cho cháu ruột ở nhờ gần 10 năm mới biết bị lừa | VTC Now
Bà cụ suýt bị mất 400m2 đất: Thương tình cho cháu ruột ở nhờ gần 10 năm mới biết bị lừa | VTC Now

Tài liệu học lập trình C/C++ tốt nhất

1.Tải và cài đặt trình biên dịch

Ngôn ngữ lập trình C cần phải được biên dịch bởi một chương trình giải mã thành mã máy mà máy có thể hiểu được.

Window: bạn tải Visual Studio Code hoặc MinGW

Mac: dùng Xcode

Linux: bạn dùng gcc

2.Lập trình C/C++ cơ bản PDF

  • Trọn bộ PDF học lập trình C/C++ tại đây.
  • Learn C (Introduction and Tutorials to C Programming)
  • Kho tài liệu lập trình C tổng hợp
  • Kỹ thuật lập trình C từ cơ bản đến nâng cao của thầy Phạm Văn Ất
  • Ebook 1000 bài tập lập trình của thầy Nguyễn Tấn Trần Minh Khang

3.Video series học lập trình C/C++ cơ bản

Nguồn: Nguyễn Thiên Tâm

Tải bộ tài liệu tự học lập trình C/C++ tiếng Việt tốt nhất tại đây.

Bạn đang mong muốn học một ngôn ngữ lập trình mới để phát triển bản thân? Hay bạn đã tìm kiếm trên nhiều nguồn nhưng không phù hợp? Thấu hiểu được những trở ngại của những lập trình viên mới bắt đầu. Vì thế CodeGym đã tổng hợp lại toàn bộ giáo trình lập trình C pdf hoàn toàn miễn phí cho các bạn tham khảo. Trước hết, hãy cùng tôi tìm hiểu kĩ hơn về ngôn ngữ lập trình C nhé!

> Xem thêm: TÀI LIỆU LẬP TRÌNH CĂN BẢN – ĐƠN GIẢN, DỄ HỌC!”}” data-sheets-userformat=”{“2″:1049089,”3”:{“1″:0},”12″:0,”23″:1}” data-sheets-hyperlink=”https://pages.codegym.vn/tai-lieu-lap-trinh-co-ban/”>>> Xem thêm: TÀI LIỆU LẬP TRÌNH CĂN BẢN – ĐƠN GIẢN, DỄ HỌC!

Nội dung

Tại sao cần phải học ngôn ngữ C?

  1. Nền tảng kiến thức: C là một trong những ngôn ngữ lập trình cơ bản và cổ điển nhất. Hiểu rõ về C sẽ giúp bạn nắm vững các khái niệm cơ bản trong lập trình, cú pháp, và quản lý bộ nhớ, điều này sẽ giúp bạn dễ dàng học và làm việc với các ngôn ngữ khác. Vì C là nền tảng của mọi ngôn ngữ, các ngôn ngữ lập trình khác đều được xây dựng dựa trên C.
  2. Hiệu suất cao: C là một ngôn ngữ hiệu suất cao, cho phép bạn kiểm soát trực tiếp tài nguyên máy tính. Điều này rất quan trọng khi bạn cần phát triển ứng dụng yêu cầu xử lý nhanh hoặc đòi hỏi quản lý tài nguyên hiệu quả, chẳng hạn như hệ điều hành, phần mềm nhúng, hoặc ứng dụng đòi hỏi hiệu năng cao.
  3. Học cú pháp cấu trúc: Ngôn ngữ C dạy bạn cách sử dụng cú pháp cấu trúc, một kỹ thuật lập trình quan trọng. Điều này giúp bạn viết mã sạch sẽ, dễ đọc và bảo trì.
  4. Phát triển hệ điều hành và phần mềm hệ thống: C là ngôn ngữ phù hợp để phát triển hệ điều hành và các phần mềm hệ thống quan trọng. Nếu bạn quan tâm đến lĩnh vực này, học C là cần thiết.
  5. Hiểu cách hoạt động của máy tính: C cho phép bạn hiểu rõ hơn về cách máy tính hoạt động. Điều này sẽ giúp bạn hiểu rõ luồng hoạt động của mọi dòng code bạn viết ra và từ đấy, trở thành một lập trình viên giỏi hơn. Các lập trình viên nằm ở TOP đều phải nắm rõ cách mọi thứ vận hành.
  6. Giải quyết vấn đề: Học C giúp bạn phát triển kỹ năng tư duy lập trình và giải quyết vấn đề. Giải quyết nhiều bài toán khác nhau với C giúp bạn tiến tới giải được những bài toán thực tế có độ khó lớn hơn rất nhiều.
Lộ Trình Học Lập Trình Của Sinh Viên Đại Học Tại Úc | Hướng Dẫn Tự Học Tại Nhà Cho Người Mới Bắt Đầu
Lộ Trình Học Lập Trình Của Sinh Viên Đại Học Tại Úc | Hướng Dẫn Tự Học Tại Nhà Cho Người Mới Bắt Đầu

Ứng dụng của ngôn ngữ lập trình C

Ngôn ngữ lập trình C có nhiều ứng dụng khác nhau trong nhiều lĩnh vực khác nhau do tính linh hoạt, hiệu suất cao và khả năng tương tác gần gũi với cấu trúc máy tính. Dưới đây là một số ứng dụng phổ biến của ngôn ngữ lập trình C:

  1. Hệ điều hành: C được sử dụng rộng rãi trong việc phát triển hệ điều hành. Hầu hết những hệ điều hành phổ biến hiện nay đều được viết bằng C như UNIX, Linux, Windows hay MacOS.
  2. Phát triển phần mềm hệ thống: C là một ngôn ngữ lý tưởng để phát triển phần mềm hệ thống, chẳng hạn như trình quản lý cơ sở dữ liệu (SQLite, MySQL, Berkeley DB), trình quản lý tập tin (ext4 trên Linux và NTFS trên Windows), và các thành phần quan trọng của hệ thống máy tính.
  3. Phát triển ứng dụng nhúng: C thường được sử dụng trong việc phát triển phần mềm nhúng, tức là phần mềm chạy trên các thiết bị như điện thoại di động, thiết bị y tế, thiết bị điều khiển công nghiệp, hệ điều khiển động cơ, trò chơi điện tử và nhiều ứng dụng khác. Ví dụ các hệ máy chơi game như PlayStation và Xbox, hay hệ điều hành Android / iOS, đều được viết bằng C.
  4. Phát triển ứng dụng máy tính cá nhân: C vẫn được sử dụng để phát triển ứng dụng máy tính cá nhân, đặc biệt là trong các lĩnh vực đòi hỏi hiệu suất cao như các trò chơi máy tính và phần mềm đồ họa. Ví dụ như các tựa game trên steam được viết bằng Unity và Unreal Engine, phần lõi của các phần mềm này đều được viết bằng C.
  5. Phân tích số liệu và tính toán khoa học: C thường được sử dụng trong các ứng dụng liên quan đến tính toán khoa học và phân tích số liệu. Ví dụ các thư viện sử dụng trong lĩnh vực khoa học dữ liệu và máy học (machine learning) như OpenCV và TensorFlow cung cấp API cho C/C++ để phát triển các ứng dụng trong lĩnh vực này.
  6. Viết thư viện và framework: C thường được sử dụng để viết thư viện và framework mà các lập trình viên có thể sử dụng để phát triển ứng dụng cho nhiều mục đích khác nhau. Một số thư viện được viết bằng C như OpenGL, OpenSSL, GTK+ (GIMP Toolkit),…

Lập trình C cơ bản dành cho người mới học lập trình

C là ngôn ngữ lập trình có lịch sử lâu đời mà vẫn luôn giữ được độ hot của mình. Nó đứng thứ 5 trên bảng xếp hạng các ngôn ngữ phổ biến nhất thế giới (sau Python, Java, JavaScript, C#), và cũng là ngôn ngữ quan trọng bật nhất trong lập trình nhúng.

Nhằm đáp ứng nhu cầu học lập trình lập trình C cho người mới bắt đầu ở mọi lứa tuổi, cũng như mang những kiến thức lập trình chắt lọc từ Nhật Bản về Việt Nam mà chuyên đề Lập trình C cơ bản dành cho người mới học lập trình đã được ra đời.

Chuyên đề là một phần của Lập trình căn bản – học lập trình theo phong cách Nhật Bản – website hướng dẫn học lập trình cho người mới bắt đầu. Nội dung trang web là kinh nghiệm học lập trình tại Nhật Bản của Kiyoshi – một cựu du học sinh hiện đang phát triển sự nghiệp tại Tokyo-Nhật Bản.

Các bài viết được cập nhật liên tục, vì vậy hãy lưu bookmark trên trình duyệt để sau này khỏi mất công tìm kiếm nhé. Nếu có vấn đề thắc mắc hay đặt câu hỏi về tự học lập trình lập trình C cơ bản – lập trình C cho người mới bắt đầu thì hãy liên hệ Kiyoshi để được hướng dẫn thêm.

To be continued…

Các bài hướng dẫn Lập trình C cơ bản dành cho người mới học lập trình sẽ liên tục được Kiyoshi update. Hãy bắt đầu với ngôn ngữ lập trình đầu tiên của bạn!

Lộ trình tự học ngôn ngữ lập trình C từ A tới Z cho người mới bắt đầu

  • Tự học lập trình C++ như thế nào? Những lưu ý cần bỏ túi
  • Tự học ngôn ngữ lập trình nào dễ nhất? 4 cách làm quen ngôn ngữ lập trình
  • Các bước tự học lập trình c++ hiệu quả

C là ngôn ngữ lập trình đã được phát minh từ lâu nhưng trong ngành lập trình, ngôn ngữ này vẫn giữ được vị thế rất lớn. Học lập trình C là điều cơ bản nhất để tiếp cận tới lập trình nhúng, tạo bước đệm vững chắc để học nhiều ngôn ngữ khác. Nếu bạn muốn tự học ngôn ngữ lập trình C nhưng chưa biết bắt đầu học từ đâu, hãy xem ngay lộ trình học ngôn ngữ lập trình được FUNiX chia sẻ ngay sau đây bạn nhé.

Học Lập Trình Cho Người Mới Bắt Đầu | Lộ Trình 6 Tháng Trở Thành Kĩ Sư Phần Mềm Xịn
Học Lập Trình Cho Người Mới Bắt Đầu | Lộ Trình 6 Tháng Trở Thành Kĩ Sư Phần Mềm Xịn

Ngôn ngữ lập trình C

C là một ngôn ngữ mệnh lệnh – sử dụng câu lệnh để thay đổi trạng thái của chương trình – được phát triển từ những năm 1970 và nhanh chóng trở thành một trong những ngôn ngữ phổ biến và được sử dụng nhiều nhất.

C được công nhận là ngôn ngữ lập trình bậc trung, vận hành gần với phần cứng. C hỗ trợ tính năng mà cả ngôn ngữ bậc thấp và bậc cao có, tuy vậy giống với ngôn ngữ Assembler (hợp ngữ – ngôn ngữ lập trình cấp thấp) nhiều hơn. Điểm khác nhau quan trọng giữa C và Assembler là việc mã C có thể được dịch và thi hành trong hầu hết các máy tính trong khi Assembler chỉ có thể chạy trong một số máy tính đặc biệt.

Lịch sử ra đời của lập trình C

Ngôn ngữ lập trình C là một ngôn ngữ mệnh lệnh được phát triển từ đầu thập niên 1970 bởi Dennis Ritchie để dùng trong hệ điều hành UNIX. Từ đó, ngôn ngữ này đã lan rộng ra nhiều hệ điều hành khác và trở thành một những ngôn ngữ phổ dụng nhất. C là ngôn ngữ rất có hiệu quả và được ưa chuộng nhất để viết các phần mềm hệ thống, mặc dù nó cũng được dùng cho việc viết các ứng dụng. .

C là một ngôn ngữ lập trình tương đối nhỏ gọn vận hành gần với phần cứng và nó giống với ngôn ngữ Assembler hơn hầu hết các ngôn ngữ bậc cao. Hơn thế, cho thấy sự khác nhau quan trọng giữa nó với ngôn ngữ bậc thấp như là Assembler, đó là việc mã C có thể được dịch và thi hành trong hầu hết các máy tính, hơn hẳn các ngôn ngữ hiện tại trong khi đó thì Assembler chỉ có thể chạy trong một số máy tính đặc biệt.

Vì lý do này C được xem là ngôn ngữ bậc trung. C đã được tạo ra với một mục tiêu là làm cho nó thuận tiện để viết các chương trình lớn với số lỗi ít hơn trong mẫu hình lập trình thủ tục mà lại không đặt gánh nặng lên vai người viết ra trình dịch C, là những người bề bộn với các đặc tả phức tạp của ngôn ngữ. Cuối cùng C có thêm những chức năng sau:

  • Một ngôn ngữ cốt lõi đơn giản, với các chức năng quan trọng chẳng hạn như là những hàm hay việc xử lý tập tin sẽ được cung cấp bởi các bộ thư viện các thủ tục.
  • Tập trung trên mẫu hình lập trình thủ tục, với các phương tiện lập trình theo kiểu cấu trúc.
  • Một hệ thống kiểu đơn giản nhằm loại bỏ nhiều phép toán không có ý nghĩa thực dụng.
  • Dùng ngôn ngữ tiền xử lý, tức là các câu lệnh tiền xử lý C, cho các nhiệm vụ như là định nghĩa các macro và hàm chứa nhiều tập tin mã nguồn (bằng cách dùng câu lệnh tiền xử lý dạng

    #include

    chẳng hạn).
  • Mức thấp của ngôn ngữ cho phép dùng tới bộ nhớ máy tính qua việc sử dụng kiểu dữ liệu

    pointer

    .
  • Số lượng từ khóa rất nhỏ gọn.
  • Các tham số được đưa vào các hàm bằng giá trị, không bằng địa chỉ.
  • Hàm các con trỏ cho phép hình thành một nền tảng ban đầu cho tính đóng và tính đa hình.
  • Hỗ trợ các bản ghi hay các kiểu dữ liệu kết hợp do người dùng từ khóa định nghĩa

    struct

    cho phép các dữ liệu liên hệ nhau có thể được tập hợp lại và được điều chỉnh như là toàn bộ.
HIGHLIGHTS: COPENHAGEN - MAN CITY | ĐẲNG CẤP NHÀ VUA, DE BRUYNE PHỤC THÙ CHO THÀNH MANCHESTER
HIGHLIGHTS: COPENHAGEN – MAN CITY | ĐẲNG CẤP NHÀ VUA, DE BRUYNE PHỤC THÙ CHO THÀNH MANCHESTER

Kết bài

Để trở thành một lập trình viên thì việc lựa chọn ngôn ngữ đầu tiên cho bản thân là điều quan trọng, được xem như viên gạch để xây nên nền tảng kiến thức về sau này. Lựa chọn học lập trình C là một hướng tốt dành cho bạn nếu có ý định bắt đầu dấn thân vào sự nghiệp đi code. Hy vọng bài viết này mang lại cho các bạn một cái nhìn tổng quan về việc học lập trình C và sẽ giúp các bạn một viên gạch để trở thành một lập trình viên trong tương lai. Hẹn gặp lại các bạn trong các bài viết tiếp theo của mình.

Tác giả: Phạm Minh Khoa

Xem thêm:

  • Top 5 câu hỏi phỏng vấn C++ hay và khó
  • Các kiểu dữ liệu trong lập trình C/C++ (Data type)
  • Tổng hợp vector trong C++

Tham khảo ngay việc làm IT mọi cấp độ trên TopDev!

Kết luận

C là ngôn ngữ cơ bản nhất và là nền tảng cho rất nhiều ngôn ngữ khác về sau. Chính vì thế hiểu về C là rất quan trọng và là cần thiết đối với tất cả lập trình viên ngày nay.

Học lập trình C cơ bản, 64 bài tự học lập trình C hay nhất

[Học lập trình C cơ bản và nâng cao] Ngôn ngữ C là ngôn ngữ chương trình máy tính theo câu lệnh, thủ tục và theo mục đích chung được phát triển năm 1972 bởi Dennis M. Ritchie ở Bell Telephone lab để phát triển Hệ điều hành UNIX.

Ngôn ngữ C là ngôn ngữ máy tính được sử dụng rộng rãi nhất, nó cùng với ngôn ngữ Java là những ngôn ngữ lập trình phổ biến hàng đầu, được sử dụng rất rộng rãi trong giới lập trình viên hiện đại.

Dưới đây là danh sách các bài hướng dẫn học C cơ bản và nâng cao:

Học lập trình C

Điểm nóng thế giới 16/2: Ông Trump dọa để Nga hành động ngay với NATO, ông Putin chỉ đáp 1 câu
Điểm nóng thế giới 16/2: Ông Trump dọa để Nga hành động ngay với NATO, ông Putin chỉ đáp 1 câu

Tại sao nên học lập trình C

Lập trình C được coi là cơ sở cho các ngôn ngữ lập trình khác, đó là lý do tại sao nó được biết đến như là ngôn ngữ mẹ. Hầu hết các trình biên dịch, JVMs, Kernals vv được viết bằng ngôn ngữ C và hầu hết các ngôn ngữ theo cú pháp C, như C ++, Java vv.

Nó cung cấp các khái niệm cốt lõi như mảng, chức năng, xử lý tập tin vv được sử dụng trong nhiều ngôn ngữ như C ++, java, C#

Ngoài ra, C cũng thường được dùng làm phương tiện giảng dạy trong khoa học máy tính.

Ngôn ngữ C cũng là ngôn ngữ chủ đạo khi lập trình nhúng bởi chúng có thể can thiệp sâu vào phần cứng, giúp tiết kiệm bộ nhớ như RAM/ROM một cách tối đa.

Nói chung nếu các bạn học các ngôn ngữ hướng đối tượng khác như C#, JAVA, Python thì khó mà làm được điều này, chúng sẽ hướng đối tượng nhiều hơn là hướng thủ tục, điều mà máy móc vận hành theo.

Các bạn có thể đọc: Sự khác nhau giữa hướng thủ tục và hướng đối tượng để hiểu rõ hơn

Tại sao nên học và sử dụng ngôn ngữ C

C được xem là ngôn ngữ cơ sở dành cho các ngôn ngữ lập trình bậc cao khác như C++, C#, Java hay kể cả những ngôn ngữ như Python cũng có cả thư viện hỗ trợ viết code C. Nói cách khác thì C được xem như một ngôn ngữ mẹ trong lập trình.

Lập trình C rất phổ biến trong việc sử dụng để viết cho các trình biên dịch, Kernals, JVMs,… ngoài ra nó còn đóng vai trò là ngôn ngữ chủ đạo khi có thể tác động sâu trong phần cứng và giúp tối ưu hóa chương trình, giảm đáng kể tài nguyên bộ nhớ ROM/RAM sử dụng.

Nhờ những ưu điểm như trên mà việc trở thành một lập trình viên C gi úp các bạn có một kiến thức tổng quan về lập trình, đồng thời có thể tìm được những công việc với đãi ngộ cao trong nhiều dự án về đa dạng lĩnh vực.

#1 [Lập trình C]. Bài Mở Đầu Về Lập Trình C | Kiểu Dữ Liệu Và Vào Ra Trong Ngôn Ngữ Lập Trình C
#1 [Lập trình C]. Bài Mở Đầu Về Lập Trình C | Kiểu Dữ Liệu Và Vào Ra Trong Ngôn Ngữ Lập Trình C

Phương pháp tự học ngôn ngữ lập trình C

Khi học ngôn ngữ lập trình C, bạn cần phải có phương pháp và lộ trình học tập cụ thể để quá trình học tập đạt được hiệu quả nhanh chóng hơn.

2.1 Đọc hiểu kỹ lý thuyết và ví dụ.

Khi mới bắt đầu học ngôn ngữ lập trình C, bạn cần tìm hiểu và nắm vững những kiến thức lý thuyết cơ bản. Cố gắng đọc và hiểu các ví dụ đoạn code để hiểu cũng như biết được nó được sử dụng để làm gì. Trên thực tế, không phải các ví dụ đều có thể chạy trên máy nhưng nó sẽ giúp các lập trình viên tạo được thói quen code cẩn thận và rõ ràng hơn.

2.2 Tập viết, hoàn thành các bài tập

Khi tự học ngôn ngữ lập trình C, bạn không chỉ cần đọc hiểu các ví dụ mà cần phải thực hành chúng, tập viết những đoạn code riêng biệt do mình tự tạo nên. Bạn cần viết những đoạn code rõ ràng để người khác có thể hiểu được nó, và tự chính bản thân mình hiểu được khi xem lại. Hãy tuân thủ những quy định, nguyên tắc, cú pháp viết code, kiểm tra và chỉnh sửa những lỗi cơ bản, viết code theo mẫu chuẩn.

2.3 Sửa bài tập và tự xây dựng bài toán, cách làm khác

Bạn hãy suy nghĩ và viết cho mình một thuật toán hay chương trình riêng biệt. Việc này sẽ mất khá nhiều thời gian và khá khó khăn đối với bạn lúc ban đầu nhưng bạn sẽ rút ra được nhiều kinh nghiệm hữu ích, nâng cao tư duy lập trình. Nếu bạn muốn viết đoạn code lớn, hãy chia nhỏ chúng thành những tính năng nhỏ, tự xây dựng cấu trúc và chức năng.

Sau đó bạn hãy liên kết lại thành chương trình hoàn chỉnh, đương nhiên sẽ có rất nhiều lần thất bại nhưng đừng chán nản bạn nhé. Sau nhiều lần cố gắng, chắc chắn bạn sẽ đạt được thành quả, điều này sẽ giúp bạn tiếp thêm nhiều động lực hơn.

2.4 Hãy code đúng, không nên code nhanh

Khi tự học ngôn ngữ lập trình C, một số người đã biết một chút kiến thức về lập trình nên họ thường học rất tốt trong giai đoạn đầu. Điều này khiến họ đi quá nhanh khi học phần giới thiệu nội dung học tập, họ nghĩ rằng đã nắm hết tất cả kiến thức nhưng thực tế không phải vậy. Họ biết biết một số thông tin, tài liệu cơ bản nhưng chưa nắm vững nguyên tắc cơ bản. Thế nên, trong quá trình học tập, bạn không nên đi quá chậm hoặc quá nhanh. Bạn cần học chắc, nắm vững tất cả kiến thức trong chủ đề học tập.

>>Xem thêm: Có nên học ngôn ngữ lập trình C cơ bản khi mới bắt đầu học lập trình

2.5 Sử dụng công cụ Debug

Những công cụ gỡ rối sẽ rất hữu ích với bạn trong quá trình học lập trình C. Bạn hãy cài đặt và tìm hiểu cách sử dụng công cụ debug để duyệt qua đoạn mã của bạn. Đồng thời, công cụ cũng cho phép xếp hàng các dòng thông qua một đoạn code, xem các giá trị biến, và mã bên trong lệnh if có thực hiện không.

2.6 Tự học ngôn ngữ lập trình C trên nhiều phương tiện khác nhau

Hiện nay, bạn có thể học ngôn ngữ lập trình tại nhiều phương tiện khác nhau, đặc biệt là trên internet cung cấp đầy đủ thông tin, giải thích hoạt động code cụ thể phù hợp với nhiều người học khác nhau. Bên cạnh đó, bạn cũng có thể học tập kiến thức tại các tài liệu trong sách vở.

Một trong những cách học hiệu quả bạn nên áp dụng chính là học hỏi từ bạn bè, lập trình viên có nhiều kinh nghiệm. Hãy tham gia những cộng đồng chia sẻ kiến thức ngôn ngữ lập trình C để chia sẻ và học hỏi kiến thức. Bạn sẽ biết được nhiều kinh nghiệm hữu ích cho việc học lập trình và làm việc sau này.

Ngôn ngữ C hoạt động như thế nào?

Quá trình biên dịch trong C chuyển đổi mã mà con người có thể đọc thành định dạng mà máy có thể đọc được. Đối với C, việc này xảy ra trước khi chương trình bắt đầu thực thi để kiểm tra cú pháp và ngữ nghĩa của mã. Quá trình biên dịch trong C bao gồm 4 bước: tiền xử lý (pre-processing), biên dịch (compiling), tập hợp (assembling) và liên kết (linking), sau đó chúng ta chạy file thực thi thu được để xuất ra màn hình kết quả.

4.1 Biên dịch là gì?

Giả sử có 2 người đang nói chuyện với nhau, anh A đến từ Úc nói tiếng Anh còn anh B đến từ Việt Nam. Để 2 anh này có thể hiểu nhau nói gì thì một trong hai người phải biết ngôn ngữ của người kia, ví dụ anh A sử dụng Google Dịch để dịch tiếng Anh sang tiếng Việt, quá trình dịch này có thể hiểu là quá trình biên dịch.

Đối với máy tính cũng vậy, bản thân máy tính chỉ hiểu các kí tự 01010101000, hay còn gọi là mã máy (Machine Code). Chính vì thế cần có trình biên dịch đứng ở giữa giúp chuyển đổi những dòng code ta viết ra ở dạng con người hiểu (ABC) sang dạng nhị phân (000 0000) để máy tính hiểu, các bạn có thể tìm hiểu thêm về ASCII để hiểu rõ hơn.

4.2 Quá trình biên dịch trong C

Quá trình biên dịch trong C diễn ra qua 4 bước: tiền xử lý (pre-processing), biên dịch (compiling), tập hợp (assembling) và liên kết (linking). Giờ chúng ta sẽ cùng nhau phân tích từng bước thông qua những ví dụ cụ thể nhé.

4.2.1 Pre-processing (tiền xử lý)

Tiền xử lý trong C là bước đầu tiên của quá trình biên dịch để thực hiện các thay đổi hoặc xử lý trước khi mã nguồn được biên dịch thành mã máy. Tiền xử lý trong C đầu tiên sẽ loại bỏ các dòng comment, sau đó sử dụng các hằng số (#define), macro (#define), và các chỉ thị (#include) để thực hiện các nhiệm vụ như định nghĩa hằng số, tạo các phiên bản mã, và nhập các tệp mã nguồn khác vào tệp mã nguồn hiện tại.

Comments Removal (Loại bỏ comment)

Các dòng comment trong chương trình C sẽ được loại bỏ trong bước tiền xử lý, do nó chỉ có chức năng là giải thích đoạn code chứ không được sử dụng khi biên dịch.


/* This is a multi-line comment in C */ #include

int main() { // this is a single-line comment in C return 0; }

Macros Expansion (Định nghĩa hằng số)

Việc định nghĩa sẵn các hằng số ở đầu chương trình giúp tạo ra một danh mục dễ đọc về các giá trị hằng số được sử dụng trong chương trình. Điều này làm cho mã nguồn dễ hiểu hơn, giúp lập trình viên và đồng nghiệp khác dễ dàng theo dõi và hiểu mã nguồn của bạn.


#define PI 3.14159265 #define MAX_SIZE 100

Ở ví dụ này,

#define

được sử dụng để định nghĩa hằng số PI và MAX_SIZE. Khi tiền xử lý thực hiện, mọi sự xuất hiện của PI và MAX_SIZE trong mã nguồn sẽ được thay thế bằng giá trị tương ứng.

File inclusion (Nhập mã nguồn từ thư viện)

Để sử dụng được các hàm như

printf

hay

scanf

, ta cần sử dụng mã nguồn từ các thư viện bên ngoài. Thư viện điển hình mà chúng ta hay sử dụng trong C là thư viện

stdio.h

. Để sử dụng thư viện này trong mã nguồn của chúng ta, ta viết như sau:


#include

4.2.2 Compiling (Biên dịch)

Giai đoạn Compilation (Biên dịch) trong quá trình biên dịch mã nguồn C là bước quan trọng để chuyển mã nguồn C của bạn thành mã máy hoặc mã nguồn trung gian. Trong giai đoạn này, trình biên dịch (compiler) sẽ phân tích mã nguồn C và tạo ra mã máy hoặc mã nguồn trung gian. Dưới đây là một ví dụ cụ thể:

Giả sử bạn có một tệp mã nguồn C đơn giản như sau (ví dụ “hello.c”):


#include

int main() { printf("Hello, World!\n"); return 0; }

Bây giờ, để biên dịch tệp này, bạn sử dụng trình biên dịch C, chẳng hạn như GCC trên hệ thống Unix/Linux. Sử dụng lệnh sau:


gcc -o hello hello.c

Trong lệnh trên:


  • gcc

    là trình biên dịch C.

  • -o hello

    chỉ định tên của tệp thực thi đầu ra sẽ là “hello”.

  • hello.c

    là tệp mã nguồn C bạn muốn biên dịch.

Khi bạn chạy lệnh trên, trình biên dịch sẽ thực hiện giai đoạn Compilation. Trong giai đoạn này, nó thực hiện các nhiệm vụ sau:

  1. Phân tích cú pháp (Parsing): Trình biên dịch sẽ đọc mã nguồn C từ tệp “hello.c” và phân tích cú pháp của mã nguồn để hiểu cấu trúc và ngữ pháp của chương trình.
  2. Kiểm tra lỗi (Error Checking): Trình biên dịch kiểm tra chương trình để tìm lỗi cú pháp và lỗi logic. Nếu có lỗi, trình biên dịch sẽ tạo thông báo lỗi.
  3. Tạo mã nguồn trung gian (Intermediate Code): Trình biên dịch tạo mã trung gian (intermediate code) dựa trên mã nguồn C của bạn. Mã trung gian thể hiện các hướng dẫn trung gian cho máy tính về cách thực hiện chương trình.
  4. Tối ưu hóa (Optimization): Trong giai đoạn này, trình biên dịch có thể thực hiện tối ưu hóa để cải thiện hiệu suất của chương trình. Các tối ưu hóa bao gồm loại bỏ mã không sử dụng, tối ưu hóa động và tĩnh, và nhiều tối ưu hóa khác.
  5. Tạo tệp đối tượng (Object File): Cuối cùng, trình biên dịch tạo ra một tệp đối tượng (object file) hoặc tệp mã máy dựa trên mã trung gian. Tệp đối tượng chứa mã máy hoặc mã nguồn trung gian đã tối ưu hóa.

Sau giai đoạn Compilation, bạn có thể có một tệp đối tượng (với đuôi

.o

) hoặc tệp thực thi (với tên “hello” trong ví dụ này) tùy thuộc vào cách bạn đã thiết lập trình biên dịch.

Lưu ý rằng một số trình biên dịch có thể tạo mã nguồn trung gian (intermediate code) thay vì mã máy, và mã nguồn trung gian này có thể được thực thi trong một máy ảo hoặc môi trường chạy giả lập (sandbox).

4.2.3 Assembly (Sử dụng mã hoá)

Assembly (Sử dụng mã hóa) là bước quan trọng sau khi mã nguồn C đã được biên dịch thành mã nguồn trung gian hoặc mã nguồn tương tự C. Trong giai đoạn này, mã nguồn trung gian hoặc mã nguồn tương tự C sẽ được chuyển đổi thành mã hợp ngữ (assembly code). Mã hợp ngữ là một dạng gần gũi với mã máy nhưng được viết bằng ngôn ngữ hợp ngữ, dễ đọc hơn và dễ hiểu hơn cho con người.

Giả sử bạn đã biên dịch tệp mã nguồn C “hello.c” thành tệp đối tượng “hello.o” sử dụng trình biên dịch GCC như sau:


gcc -o hello hello.c

Sau đó, bạn có thể sử dụng trình liên kết để tạo tệp thực thi “hello” bằng cách sử dụng lệnh:


gcc -o hello hello.o

Tại giai đoạn liên kết, mã hợp ngữ được tạo ra bởi trình biên dịch. Để xem mã hợp ngữ, bạn có thể sử dụng các tùy chọn đối với trình biên dịch hoặc trình liên kết để in ra mã hợp ngữ. Ví dụ, bạn có thể sử dụng tùy chọn

-S

với GCC để tạo tệp mã hợp ngữ:


gcc -S -o hello hello.c

Sau đó, một tệp mã hợp ngữ “hello.s” sẽ được tạo ra, và bạn có thể xem nội dung của tệp này bằng trình soạn thảo hoặc trình biên tập mã nguồn.

Ví dụ nội dung tệp mã hợp ngữ “hello.s” có thể trông giống như sau:


.section .data hello: .string "Hello, World!\n" .section .text .globl _start _start: movl $4, %eax movl $1, %ebx movl $hello, %ecx movl $13, %edx int $0x80 movl $1, %eax int $0x80

Mã hợp ngữ trên thể hiện mã máy tương ứng cho chương trình “Hello, World!” đơn giản. Nó sử dụng các chỉ thị gán giá trị, di chuyển dữ liệu và gọi hàm hệ thống để in ra thông báo “Hello, World!” trên màn hình.

Sau giai đoạn Assembly, mã hợp ngữ này sẽ được chuyển đổi thành mã máy thực thi trên máy tính của bạn.

4.2.4 Linking (Liên kết)

Linking (Liên kết) là bước quan trọng sau khi mã nguồn đã được biên dịch và có thể thực hiện riêng lẻ. Trong giai đoạn này, các tệp đối tượng và thư viện được kết hợp để tạo một tệp thực thi (executable file) hoàn chỉnh. Giai đoạn này cũng giải quyết các tham chiếu đến các hàm và biến từ các thư viện hoặc tệp đối tượng khác.

Giả sử bạn đã biên dịch hai tệp mã nguồn C thành hai tệp đối tượng “file1.o” và “file2.o” như sau:


gcc -c -o file1.o file1.c gcc -c -o file2.o file2.c

Sau đó, bạn muốn liên kết hai tệp đối tượng này để tạo một tệp thực thi “myprogram”. Bạn có thể sử dụng lệnh sau:


gcc -o myprogram file1.o file2.o

Trong ví dụ này:


  • gcc

    là trình liên kết (linker).

  • -o myprogram

    chỉ định tên của tệp thực thi đầu ra sẽ là “myprogram”.

  • file1.o



    file2.o

    là các tệp đối tượng cần được liên kết lại với nhau.

Khi bạn chạy lệnh trên, trình liên kết sẽ thực hiện các công việc sau:

  1. Giải quyết các tham chiếu: Trình liên kết kiểm tra xem các tham chiếu đến hàm và biến trong

    file1.o



    file2.o

    có thể được giải quyết bằng cách sử dụng mã máy từ các thư viện hoặc tệp đối tượng khác. Nếu có tham chiếu không được giải quyết, trình liên kết sẽ tạo lỗi liên kết.
  2. Kết hợp mã máy: Trình liên kết sẽ kết hợp mã máy từ

    file1.o



    file2.o

    để tạo một tệp thực thi hoàn chỉnh. Điều này bao gồm gắn các đoạn mã máy từ các tệp đối tượng vào một chương trình duy nhất.
  3. Xác định điểm bắt đầu: Trình liên kết cũng xác định điểm bắt đầu của chương trình (entry point). Thông thường, điểm bắt đầu là hàm

    main

    .

Kết quả cuối cùng là một tệp thực thi “myprogram” mà bạn có thể chạy để thực hiện chương trình. Tệp thực thi này bao gồm mã máy đã được kết hợp từ các tệp đối tượng và thư viện, và nó thực hiện toàn bộ ứng dụng C của bạn.

Xem biểu đồ bên dưới để thấy trình tự diễn ra của quy trình biên dịch này

Giải bài tập lập trình C cơ bản
Giải bài tập lập trình C cơ bản

Lộ trình học lập trình ngôn ngữ C

Bài 1: Cài đặt môi trường lập trình C với VS Code

Bài 2: Cấu trúc chương trình C và cách biên dịch

Bài 3: Cú pháp lập trình C cơ bản

Bài 4: Các kiểu dữ liệu trong lập trình C

Bài 5: Cách khai báo biến toàn cục và biến cục bộ

Bài 6: Các từ khóa Static, extern, register, volatile trong lập trình C

Bài 7: Hằng số và cách khai báo hằng số trong lập trình C

Bài 8: Cách sử dụng toán tử trong lập trình C

Bài 9: Điều khiển luồng bằng if,else, switch case trong lập trình C

Bài 10: Điều khiển vòng lặp với while và for trong lập trình C

Bài 11: Hàm là gì? Cách sử dụng hàm trong lập trình C

Bài 12: Mảng là gì? Cách sử dụng mảng trong lập trình C

Bài 13: Con trỏ là gì? Cách sử dụng con trỏ trong lập trình C

Bài 14: Cách sử dụng cấu trúc dữ liệu với Struct, union, enum trong C

Bài 15: Ép kiểu dữ liệu trong lập trình C

Bài 16: Sự khác nhau giữa truyền tham chiếu và truyền tham trị trong C

Bài 17: Cấp phát động và cấp phát tĩnh bộ nhớ trong C

Bài 18: Các hàm xử lý chuỗi trong lập trình C

Bài 19-1: Tổng hợp các bài tập lập trình C phần 1

Bài 19-2: Tổng hợp các bài tập lập trình C phần 2

Bài 20: Tổng hợp sách và tài liệu học lập trình C

Keywords searched by users: lập trình c cơ bản

Tài Liệu Lập Trình C/C++ Và Các Bước Tự Học Lập Trình - Tma Tech Group
Tài Liệu Lập Trình C/C++ Và Các Bước Tự Học Lập Trình – Tma Tech Group
C++ Cơ Bản Dành Cho Người Mới Học Lập Trình | Udemy
C++ Cơ Bản Dành Cho Người Mới Học Lập Trình | Udemy
Tự Học Lập Trình C, C++ Qua Code Ví Dụ - Codecute
Tự Học Lập Trình C, C++ Qua Code Ví Dụ – Codecute
Lập Trình C Cơ Bản] Chuỗi - Youtube
Lập Trình C Cơ Bản] Chuỗi – Youtube
Lập Trình C++ Cơ Bản, Giải Thích Không Thể Dễ Hiểu Hơn | Topdev
Lập Trình C++ Cơ Bản, Giải Thích Không Thể Dễ Hiểu Hơn | Topdev
Tải Dev-C++: Công Cụ Lập Trình C++ Cơ Bản Cho Máy Tính Window
Tải Dev-C++: Công Cụ Lập Trình C++ Cơ Bản Cho Máy Tính Window
Code Cơ Sở Lập Trình Cơ Bản
Code Cơ Sở Lập Trình Cơ Bản
Tải Dev-C++: Công Cụ Lập Trình C++ Cơ Bản Cho Máy Tính Window
Tải Dev-C++: Công Cụ Lập Trình C++ Cơ Bản Cho Máy Tính Window
Lộ Trình Học Lập Trình C Cho Người Mới Bắt Đầu
Lộ Trình Học Lập Trình C Cho Người Mới Bắt Đầu
Giảm 51.280 ₫] Combo Giáo Trình Kỹ Thuật Lập Trình C Căn Bản Và Nâng Cao +  Giáo Trình C++ Và Lập Trình Hướng Đối Tượng - Tháng 2/2024 - Mua Thông Minh
Giảm 51.280 ₫] Combo Giáo Trình Kỹ Thuật Lập Trình C Căn Bản Và Nâng Cao + Giáo Trình C++ Và Lập Trình Hướng Đối Tượng – Tháng 2/2024 – Mua Thông Minh
Download Toàn Bộ Giáo Trình Lập Trình C Pdf Cho Người Mới Bắt Đầu
Download Toàn Bộ Giáo Trình Lập Trình C Pdf Cho Người Mới Bắt Đầu
Code Learn
Code Learn
10 Cuốn Sách Dạy Lập Trình C Cơ Bản Hay Nên Đọc
10 Cuốn Sách Dạy Lập Trình C Cơ Bản Hay Nên Đọc
Giáo Trình Kỹ Thuật Lập Trình C Căn Bản Và Nâng Cao Chính Hãng Giá Rẻ
Giáo Trình Kỹ Thuật Lập Trình C Căn Bản Và Nâng Cao Chính Hãng Giá Rẻ
C Cơ Bản: Giới Thiệu Ngôn Ngữ C
C Cơ Bản: Giới Thiệu Ngôn Ngữ C
Tải Dev-C++: Công Cụ Lập Trình C++ Cơ Bản Cho Máy Tính Window
Tải Dev-C++: Công Cụ Lập Trình C++ Cơ Bản Cho Máy Tính Window
C - Bài 2: Chương Trình C Đầu Tiên. - Youtube
C – Bài 2: Chương Trình C Đầu Tiên. – Youtube
Giới Thiệu Cơ Bản Về Lập Trình C - Tự Học Lập Trình
Giới Thiệu Cơ Bản Về Lập Trình C – Tự Học Lập Trình
Giáo Trình Kỹ Thuật Lập Trình C Căn Bản Và Nâng Cao
Giáo Trình Kỹ Thuật Lập Trình C Căn Bản Và Nâng Cao
Tài Liệu Lập Trình C/C++ Và Các Bước Tự Học Lập Trình | Topdev
Tài Liệu Lập Trình C/C++ Và Các Bước Tự Học Lập Trình | Topdev
Giáo Trình Kỹ Thuật Lập Trình C Căn Bản & Nâng Cao (Tái Bản 2023) Pdf - Dna  Medical
Giáo Trình Kỹ Thuật Lập Trình C Căn Bản & Nâng Cao (Tái Bản 2023) Pdf – Dna Medical
Download Ebook Giáo Trình Lập Trình C Căn Bản Pdf
Download Ebook Giáo Trình Lập Trình C Căn Bản Pdf
Bài Tập C/C++ Có Lời Giải Pdf – Tuyển Tập Đề Thi Của Các Trường Đh – Luyện  Code
Bài Tập C/C++ Có Lời Giải Pdf – Tuyển Tập Đề Thi Của Các Trường Đh – Luyện Code
Lộ Trình Học Lập Trình C Cơ Bản Dành Cho Người Mới Bắt Đầu
Lộ Trình Học Lập Trình C Cơ Bản Dành Cho Người Mới Bắt Đầu
Khóa Học Lập Trình C# Cơ Bản Trong 5 Tuần
Khóa Học Lập Trình C# Cơ Bản Trong 5 Tuần
Lập Trình C Cơ Bản - Giới Thiệu Ngôn Ngữ C
Lập Trình C Cơ Bản – Giới Thiệu Ngôn Ngữ C
Học Lập Trình C/C++ Cơ Bản Tại Bình Dương - Trung Tâm Tin Học Bình Dương  Dạy Nghề Lâm Minh Long
Học Lập Trình C/C++ Cơ Bản Tại Bình Dương – Trung Tâm Tin Học Bình Dương Dạy Nghề Lâm Minh Long
Giáo Trình Lập Trình C Căn Bản - Aptech | Pdf
Giáo Trình Lập Trình C Căn Bản – Aptech | Pdf
Tin Học Cơ Bản, Nền Tàng Của Mọi Kỹ Năng.
Tin Học Cơ Bản, Nền Tàng Của Mọi Kỹ Năng.
Lập Trình C - Quantrimang.Com
Lập Trình C – Quantrimang.Com
Bỏ Túi 3 Tài Liệu Lập Trình C Cơ Bản Đến Nâng Cao Hoàn Toàn Miễn Phí
Bỏ Túi 3 Tài Liệu Lập Trình C Cơ Bản Đến Nâng Cao Hoàn Toàn Miễn Phí
Tự Học Các Kiến Thức Cơ Bản Của Lập Trình C Chỉ Trong 1 Giờ | Vũ Nguyễn  Coder - Youtube
Tự Học Các Kiến Thức Cơ Bản Của Lập Trình C Chỉ Trong 1 Giờ | Vũ Nguyễn Coder – Youtube
Giáo Trình Kỹ Thuật Lập Trình C Căn Bản Và Nâng Cao
Giáo Trình Kỹ Thuật Lập Trình C Căn Bản Và Nâng Cao
Bài 1: Những Khái Niệm Cơ Bản Về Ngôn Ngữ C | Tìm Ở Đây
Bài 1: Những Khái Niệm Cơ Bản Về Ngôn Ngữ C | Tìm Ở Đây

See more here: kientrucannam.vn

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *